1 Maart 2015 Patensie

“Laat jou lewe aan die Here oor

 Psalm 37: 1 - 11

 Wat is daar in ons land waaroor jy op die oomblik baie ongelukkig is? Wat is daar wat jou bloeddruk opjaag en jou kwaad maak? Ek verwys nou na die goed wat baie keer in ons gesprekke na vore kom. Die goed wat die afgelope tyd die koerante gehaal het. Berigte oor korrupsie en oneerlikheid, oor politici wat baie keer meer oor hulle eie sak as enigiets anders bekommerd is. Oor mense wat in magsposisies is wat dit misbruik.

Ongelukkig is dit sake wat almal in hierdie land raak. Selfs ons wat Christene is, kan nie maak asof dit nie daar is nie. Waarvan ons seker kan wees, is dat die koerante sal sorg dat ons die soort goed gereeld onder oë kry. Dit dra weer daartoe by dat dit deel van ons gesprekke met mekaar word. Soms kan dit selfs ons gesprekke oorheers. Daar is egter ‘n gevaar waarop ons as gelowiges bedag moet wees. Ons kan so teen hierdie negatiewe dinge vaskyk, so met ons hele wese daarteen in opstand kom, dat ons ons uitsig op God verloor. Ons emosies hieroor kan so die oorhand kry, dat ons God uit die prentjie skuif.

Kom ons lees eers uit ps 37:

Het jy gehoor watter 2 moontlikhede sommer in die begin van die psalm genoem word? Die psalm begin met die woorde: moet jou nie nie ontstel oor skelms en jou kwel oor skurke nie. Wat moet jy dan doen? Luister mooi wat sê die psalm: vertrou liewer op die Here en doen wat goed is, woon en werk rustig voort. ‘n Endjie verder sê hy: vind jou vreugde in die Here. ‘n Versie verder: laat jou lewe aan die Here oor en vertrou op Hom; Hy sal sorg.

In vers7 laat hy nog ‘n keer hoor: daarom moet jy in stilte op die Here vertrou en jou nie ontstel oor die voorspoedige lewe van ‘n skelm nie.

Wat ons hier het, kom in nog ander psalms ook voor. Die spesifieke groep psalms word die wysheidspsalms genoem. Ps 37 is bv so ‘n wysheidspsalm. Wat word daarmee bedoel? ‘n Wysheidspsalm is ‘n psalm waarin die digter dit oor die regte lewenshouding het. Die psalmdigter wil sy lesers help om reg te kan kies. Om die kuns om reg te lewe te bemeester.

Murray Janson het ‘n boek geskrywe wat na sy dood verskyn het: My nalatenskap - die kuns om gelukkig te kan lewe. Dis dieselfde tema wat ons ook in die sg wysheidsboeke van die OT - Job, Spreuke en Prediker aantref. Dit gaan oor die lewe en die keuse waarvoor ons as mense te staan kom. Die keuse om die Here te vertrou. Of die keuse om sonder die Here te lewe.

Kom ek noem nog ‘n voorbeeld van so ‘n wysheidspsalm, een wat die meeste van ons so goed ken, psalm 1. Onthou jy hoe  die psalm begin? Gelukkig is die mense wat nie optree volgens die raad van die goddeloses of rondstaan op die pad van die sondaars of sit in die vergadering van die spotters nie, maar vreugde vind in die gebooie van die Here en sy voorskrifte dag en nag oordink. Die psalm gaan dan voort met die beeld van ‘n  boom wat langs ‘n rivier geplant is, blare verwelk nie, vrugte op sy tyd .. Hierteenoor word die goddelose vergelyk met kaf wat deur die wind weggewaai word. Ons hoor dit duidelik: vir die psalm digter is daar ‘n regte en ‘n verkeerde opsie.

Daar is die moontlikheid om saam met die Here te lewe. Om die Here vir jou lewe te vertrou soos wat ons herhaaldelik in psalm 37 gehoor het. Daar is ook die ander moontlikheid: dat jy met die Here nie rekening hou nie. Dat jy jou eie planne maak. Dat jyself besluit hoe jy gaan lewe. Dat jy nie op enige manier vir jou gaan laat voorskryf hoe en wat jy wil doen nie.

In psalm 37 wil die psalmdigter dan vir mense wat gelowiges is, help. Hy wil hulle sê hoe om te lewe in ‘n wêreld waarin ongelowiges dikwels die botoon voer. Agter die psalm se woorde is daar ‘n oortuiging dat God ‘n orde in die wêreld ingebou het, ‘n manier hoe dinge werk. As jy daarby hou, werk dinge vir jou reg uit. Gaan jy teen hierdie orde in, loop jy jou uiteindelik vas.

 Die wêreldbekende CS Lewis het van God se ‘gebruiksaanwysings’ gepraat wat Hy vir ons laat kry het, om die menslike masjien glad te laat verloop.

Wat sê die psdigter dan: hoe leef God se mense? Nie as mense wat krom loop vanweë kommer oor dinge wat nie reg is nie. Nie as mense wat van ontsteltenis oor wat om hulle aan die gebeur is, nie met hulle lewe kan aangaan nie. Moenie kwaad word nie, laat staan die woede. Moet jou nie ontstel nie: dit bring net ellende, sê v8.

 Ons weet mos hoe dat sulke goed ons ongelukkige mense maak en boonop sleg vir ons gesondheid is - bloeddruk en maagsere en wat nie alles nie. Nee, sê die psalmdigter, vir God se kinders : die oplossing in ‘n ander rigting. Ons moet ons fokus nie verloor nie. Mense wat hulle vertroue in die Here stel, hulle vreugde in die Here vind, hulle lewe aan die Here oorlaat, die Here in stilte vertrou, is mense wat die Here nooit uit die oog verloor nie. Of dit nou bepaalde gebeurtenisse in die land is en of dit persoonlike omstandighede is, God se mense weet waar hulle hulp vandaan kom.

Eintlik sê die psalmdigter dit nogal op ‘n besondere manier. In vers3 staan daar: woon en werk rustig voort. God se kinders kan met hulle lewens aangaan, kan rustig wees omdat hulle weet dat dit God is wat die laaste sê het. Selfs al is daar soveel dinge wat gebeur waarvoor ons nie ‘n bevredigende antwoord kan gee nie, grawe dit nie die vastigheid waarop ons staan, onder ons uit nie.

Het Jesus dan nie die mense geseënd genoem wat weet hoe afhanklik hulle van God is nie? (Mat 5:3) Om rustig met ons lewe aan te gaan omdat ons vertroue nie in mense gesetel is nie.

 Daar’s nog iets wat ons vanmôre vir mekaar moet sê. Almal van ons wanneer ons by die kerk gebou uitgaan, weet hoe die wêreld om ons lyk. Dis ‘n wêreld waarin daar mooi dinge is, waar baie dinge ons aan weelde en voorspoed herinner. Maar daar’s ook ‘n ander kant. Daar is ook lelike dinge waarvoor ons ons oë nie kan sluit nie. Dinge wat van armoede en ellende getuig. God se mense word deur Hom gewillig gemaak om dit nie maar te ignoreer nie. Die psalmdigter het dit op sy OT manier gesê: doen wat goed is (v3).

In die NT het Jesus vir ons die voorbeeld kom stel. Hy het sy hart oopgemaak vir mense met allerhande soorte van nood. As kerke, as gemeentes roep Hy ons om met daardie werk van Hom voort te sit. Maar ook as individue gebruik die Here ons op verskillende maniere om die lewe vir iemand anders net bietjie beter te maak. God se mense se se lewensuitkyk is anders. Ons lewe ook anders. Ons kan nie soos almal rondom ons net kerm en kla nie. Die Here help ons om van die wêreld ‘n beter plek te maak.

15 Februarie 2015 Patensie

Matteus 13:24-43

“Geduld om nie nou al dinge ‘reg te ruk’ nie!”

Hierdie is ‘n teks wat my begin help het met my worstelinge en frustrasies in ons SA konteks.  Want ek soek die helse vuur oor renosterstropers en korrupte amptenare!

Maar eers op ligter noot:

So word daar destyds deur ’n dame op die radioprogram ingebel. Haar probleem is: sy het in ’n nuwe huis ingetrek. Die erf is verwaarloos en oorgroei. Sy soek raad. Hoe onderskei jy tussen die blomme en die onkruid in hierdie oorgroeidheid?Die raad is eenvoudig: Skoffel alles uit. Dit wat weer opkom is die onkruid!

Dit is klink amper soos hierdie gelykenis van die Here Jesus.Die gelykenis is deel van ’n hele reeks gelykenisse oor die Koninkryk van God.

Die tema “Koninkryk van God” sou die sentrale tema van Jesus se prediking genoem kon word.

Wat word dan bedoel met Jesus se leer oor die Koninkryk van God/hemel?Dit gaan oor die omvattende nuwe bedeling waar God se koningskap op alle terreine van mense se lewens duidelik sal word.Jesus se koms sou hierdie nuwe bedeling inlei.Die tema van die koms van God se Koninkryk is nog net so relevant vir ons vandag.Ons almal verlang seker op ’n manier na die koms van die Koninkryk en dat God erken en gedien sal word op alle lewensterreine. Die manier waarop die Koninkryk moet kom is die saak waaroor die lering van Jesus handel.Dit is interessant hoe Matteus vir ons die verhaal vertel. Eers handel hy oor die rede waarom Jesus die stylvorm van die gelykenisse gebruik. Sodat ook die outjies wat stadig van begrip is, die groot geestelike waarhede kan verstaan. Dan vertel Jesus die gelykenisse van die saaier, die onkruid (ons fokusteks), die mosterdsaadjie en die suurdeeg. Eers na ’n verdere opmerking oor die gebruik van gelykenisse, kom Matteus terug na die gelykenis oor die onkruid. Die dissipels kom vra uit oor die gelykenis. Hulle verstaan dit nie so lekker nie. Oënskynlik is hulle nie so vlug van begrip nie, of die saak is ’n bietjie meer kompleks as wat hulle gedink het. Miskien is hier ’n groter verkondigingsmoment as wat ook ons sou verwag. Ek sou ook nie die teks gepreek het as dit nie vir my self ’n verrassende moment ingehou het nie! Daarom moet ons vanoggend bietjie langer by hierdie verduideliking stilstaan.

Die saak op die tafel is baie aktueel, want dit gaan oor God se karakter, dit gaan oor ons verwagtinge oor hoe die Koninkryk kom en dit raak self die heel praktiese bediening in die gemeente. Mense sê partykeer vir my: “Dominee, kap hulle ’n bietjie!” Dit beteken: wees ’n bietjie kwaai en VERTEL hulle! Agter so ’n opmerking lê daar nie net ’n passie vir die koms van die Koninkryk nie, maar ook ’n bepaalde Godsberip. Daar agter lê ’n idee van hoe die bediening behoort te geskied. Dit is iets van ‘n “zero tolerance” en ongeduld met die huidige bedeling en sy sondigheid. Interessant dat Johannes die Doper hierdie styl van bediening gehad het. Sy terminologie is dié van “slange”, “die byl lê al teen die stam” en die vuur wat wag vir die kaf. Daar was ’n verwagting dat Jesus die Koninkryk sal laat kom met magsvertoon en ’n onmiddellike omkering van sake. Hy moes sommer gou die moeilikheid en moeilikheidmakers uitsorteer. Dit was ’n persepsie wat ook by die dissipels geheers het, tot laat in Jesus se bediening. Net voor sy hemelvaart vra hulle vir Jesus:

 “Here, is dit nou die tyd dat U die koninkryk vir Israel weer gaan oprig?” (Hand 1:6)

Die gelykenis van die onkruid tussen die koring is egter ’n lering oor Goddelike geduld. Dit lyk my of geduld en genade deel is van God se karakter. Die staatsgreep-tipe styl van magsvertoon pas nie by God nie.

Die vyande het gekom en in die nag onkruidsaad tussen die koring gesaai. Dit was nie ’n vreemde sabotasiestrategie tussen vyande nie. Hulle saai onkruidsaad tussen die koring.Die onkruid is nie sommer enige onkruid nie. Dis ’n tipe onkruid wat aan ons heel onbekend is in SA. Dit kom in die Midde-Ooste en Noord-Afrika voor. In Afrikaans word dit “drabok” genoem. (Eng: darnell grass, Wetenskaplike naam: Lolium temulentum.)

Die probleem is dat dit as jong plante amper net soos gewone koring lyk. Daarom is dit nie wenslik om die geel koring op jong ouderdom te probeer uittrek nie. Eers as hul sade gevorm word, word die verskille duideliker. Draboksaad is donkerder tot swart, terwyl koring heuning-kleurig is. ’n Verskil wat nie met die oog sigbaar is nie, is dat die draboksaad matig giftig is.Geen wonder dat dit as Satan se saaisels beskryf word nie. Die klem val egter nie hier op Satan en sy strategieë nie, maar op God en sy geduld. Die skeiding sal eers kom by die eindoordeel. Tot dan is dit genadetyd.

As ons hierdie gelykenis lees, dan bring dit ons by ’n eerlike ondersoek oor hoe ons oor die Koninkryk van God dink. Wil jy nie heimlik ook ’n magsvertoon hê nie? Wil jy nie ook hê dat God die onkruid met mening moet uitkap en uitroei nie? Daaragter skuil dikwels dat ons so ongeduldig is met die onkruid en sondaars omdat ons nie bereid is om te sukkel tussen die sonde en onkruid nie. Miskien moet ons meer ruimte maak vir God se plan. Al verdruk die draboksaad en sonde ons in ons rustige bestaan. Dit is ’n plan met ’n groot skep geduld.

“Die Here stel nie die vervulling van sy belofte uit nie, al dink party mense so. Nee, Hy is geduldig met julle, omdat Hy nie wil hê dat iemand verlore gaan nie: Hy wil hê dat almal hulle moet bekeer.”   (2 Pet 3:9)

God se geduld het niks te make met verdraagsaamheid van die sonde nie. Dit is God se uitdeel van genadetyd vir die sondaar om tot bekering te kom. Die afsnypunt en oordeel sal beslis kom. Die verhaal vertel vir ons van die moeite waarmee tussen die draboksaad en die koring onderskei word. Nou is dit nie so vanselfsprekend dat ons die koring is en die sondaars die draboksaad nie. Die skeiding tussen koring en onkruid loop ongelukkig reg deur ons eie harte. In elkeen van ons se harte skuil daar ’n klomp drabok.

Ek vertel eers vir julle van ‘n Russiese Nobelpryswenner vir letterkunde. Alexander Solzhenitzyn. Hy was kritikus van die Russiese kommunistiese regime. So het hy met daardie regering gebots. Hy is gevange geneem en het jare lank in ’n interneringskamp moes deurbring waar hy ook dwangarbeid moes verrig. Hy het uiteindelik politieke asiel by die VSA gekry en het daarheen kon vlug. In die interneringskampe kon hy genoeg van die menslike natuur gesien om te kon onderskei tussen “goed” en “sleg”, of dan, tussen drabok en koring. Hy skryf aangrypend daaroor: “If only there were evil people somewhere insidiously (verraderlik) committing evil deeds, and it were necessary only to seperate them from the rest of us and destroy them. But the line deviding good and evil cuts through the heart of every human being. And who is willing to destroy a piece of his own heart?”

Jy sien, dit is die moeilikheid: nie die boosheid van ander mense nie, maar die boosheid in my eie hart. Wanneer ons dit verstaan, dan kry ons nuwe waardering vir God se geduld met die saailand. Dan hou ons op om saam te skree met die koor van stemme wat God aanpor om dinge nou dadelik reg te ruk en sy vuur los te laat. Daardie vuur kan vir my en jou baie seer skroei. Nou kom ons by die wonderlikste stukkie evangelie. In die natuur kan drabok nie in koring verander nie. In God se Koninkryk is dit egter moontlik! God kan drabok-harte in koring-harte verander. God het hoop vir drabok. God nooi drabok om in te kom na sy Heilige Gees se laboratorium dat hy die metamorfose kan doen. Hy kan nuwe Goddelike gene oorplant in drabok-harte. Die Here Jesus praat van wedergeboorte en Hy praat van bekering.Waar begin hierdie proses? Dit begin by die laaste vers van die verduideliking: “Wie ore het, moet luister.” Luister na God se genade-hart. Luister ook na die oordeelsaankondiging en neem dit ernstig. Maar kom dan in na die laboratorium van die Heilige Gees. Waar dit gebeur, lees ons die wonderlike woorde:

“Dan sal die gelowiges in die koninkryk van hulle Vader skitter soos die son.” (:43)

 Hoe reageer ons as sy kerk nou op hierdie verhaal van die koring en die drabok? Daar kan meer maniere wees om te reageer.

1.       Leer om meer met God se geduld te wag vir die wonders om te gebeur.

As dit nou van my en jou afgehang het, het ons in hierdie Suid-Afrika al ‘n paar groot vuuroonde gehad. En dit is nie privaat braaivleisvure nie!

Miskien moet ons meer vir God vertrou dat Hy besig is met ‘n oesplan wat meer vrugte gaan dra as wat ons verwag.

2.       Raak maar weer bewus van die drabok in jou eie hart. Omarm die wonderlike liefde geduld en genade van Jesus.

Hy droom oor jou dat jy geheel en al ‘n koringhart sal kry.Hy droom dat jy sal skitter soos die son. (:43)

3.       Begin om medewerker te wees in Jesus se saailand.

Nie om die onkruid rondom jou uit te trek nie. Want dan gee jy hulle nie kans om te verander nie!As jy wil onkruid uittrek en die wêreld wil regruk, doen dit in jou eie hart. Daar is egter grond wat geploeg moet word.Daar is saad wat gesaai moet word.Daar is water wat gelei moet word. So kom die Koninkryk van God...Genadiglik, veranderend, stelselmatig, verrassend nuut, maar ook met geloofsvolharding en gehoorsaamheid.

8 Februarie 2015 Patensie

Matteus 13: 1-9

Die gelykenis van die saaier/grond

HOE KAN EK DUS SORG DAT EK GOEIE GROND IS?

Hoe kan ek dus sorg dat ek goeie grond is?

1.    Wel, jy moet rekening hou met die Bose deur met diep denke te leef.

2.    Jy moet leer om met die verdrukkings en vervolgings van die lewe saam te lewe, op God te vertrou, en nie net te verwag dat alles mooiweer in jou lewe sal wees nie.

3.    Jy moet leer om die bekommernisse en die begeerlikheid van die lewe op hulle plek te sit, sodat dit nie jou lewe beheer nie, en op God te fokus.

4.    En jy moet in die Here se teenwoordigheid lewe, elke dag, elke uur, elke oomblik.

Daar is nie ’n ander pad nie.  Daar is nie ’n ander manier nie.  En dit geld almal van ons, die ellendiges en die elite, die rykes en die armes, die oues en die jonges.

HOE KAN EK SORG DAT ANDER GOEIE GROND IS?

Maar, ons moet mekaar natuurlik ook daarmee help.  Ons kan ’n rol speel in mekaar se lewe om die grond voor te berei, om sorg te dra dat die verdrukkings en verleidings nie die botoon speel in ander se lewens nie.

Ons moet dus rekening hou met die Bose se impak in ander se lewens, met die impak van verdrukkings en vervolgings van die lewe, en met die impak van die bekommernisse en begeerlikheid waaraan mense blootgestel word.

Ons word geroep om mekaar se laste te dra. Ons word geroep om mekaar te vermaan. Ons word geroep om mekaar te bemoedig.  Ons word geroep om mekaar te begelei.  Ons is deel van dieselfde kudde.  Ons is mekaar se hoeders.

GOD GEE ONTVANKLIKHEID VIR WIE HY WIL

Maar, daar is ook ’n ander kant hiervan.  Die reaksie op die boodskap van Jesus het ook ’n misterieus kant.

Hoekom sê ek so?

Want, God gee ontvanklikheid vir wie Hy wil.   Goeie grond leef immers uit God se genade.  Genade is per definisie onverdiend en afhanklik van God se besluit.  Maar, die ander kant is ook waar.  Goeie grond is grond wat sorg dat die woord wortel skiet, wat fokus op God, wat sorg dat Hy nommer Een bly.

Wat my bring by die belangrike slotsom.  Ons moet altyd twee goed sê:

·         Alles hang van jou af.

·         Alles hang van God af.

Dit is ’n misterie.

PRAKTIES

Wat beteken dit nou prakties? Dit lê volgens die gelykenis op minstens vier plekke. Jy kan jouself die volgende vrae vra:

·         Skep ruimtes waarin jy tot verhaal kan kom in jou lewe.  Dit sal keer dat die voëls die saad van God se woord wegpik nog voor dit kans het om grond te vat in jou lewe. Ons bestaan nie net uit ’n een-dimensionele behoefte aan prestasie nie.  Ons het ook opwinding nodig.  Ons het ook rus nodig.  Die geleerdes noem dit ekstase en enstase.  Dit moet ons prestasie aanvul.  As jy dus te haastig begin lewe, nie tyd kry om tot rus te kom om te reflekteer en te geniet nie, sal jy noodgedwonge al hoe meer oppervlakkig begin lewe.  Jy sal so dun soos ’n lekseltjie Marmite op ’n roosterbroodjie word.  Jy het dus ritmes nodig.  Jy het ruimtes van opwinding EN afskakel nodig.  Jy het avontuur nodig, en jy het stiltye nodig, tye waarin jy “unplugged” is.  “Wie ore het, moet luister.”

·         Skep ruimtes waarin die Woord kan wortel skiet in jou lewe deur doelbewus te doen wat dit vra.  Dit sal keer dat jou lewe so min oplewer soos die grond oor klipbanke, en jy dinge beloof wat jy nie kan lewer nie.

Daar moet die stiltye wees, die tye van refleksie.  Maar, daar moet ook die tye wees van dienslewering.  Luister en Leef.  Miskien is dit die een ding wat die Here vandag vir jou wil sê, dat jy moet begin doen wat jy lees, begin leef wat jy hoor.  Dit kan wees dat jy net nie so ver kom om iets te doen aan wat die Here al só lank op jou hart druk nie.  Dit beteken dat die Woord nie kans kry om wortel te skiet in jou lewe nie.  Jy doen niks met dít wat jy hoor nie.  Jy het dus kwaliteit tyd nodig met die Bybel.  Maar, jy het ook “first steps” van gehoorsaamheid nodig aan wat jy daarin hoor.  Begin met iets eenvoudig – kleingroep, bediening, erediens, huisgodsdiens – dit kan jou lewe verander!  “Wie ore het, moet luister.”

·         Doen iets aan jou bekommernisse en begeertes.  Dit is dinge wat jou verbintenis aan die Here kan verstik.  Dit kan wees dat jy nodig het om saam met iemand te bid oor dié dinge wat jou lewe hel maak, dinge waaroor jy só bekommerd is, dat jy net nie op die Here kan fokus nie.  Doen dit so gou as moontlik.  Dit kan ook wees dat jou lewe so wentel om wat jy kan doen en bereik in die lewe dat jy net nie meer tyd vir die Here en die dinge van die Here het nie.  Dan het jy nodig om jou greep op sukses te laat skiet – gee iets weg, doen iets vir iemand anders – en die Here die fokus van jou lewe te maak.  “Wie ore het, moet luister.”

·         Luister en Leef bewustelik in die teenwoordigheid van die Here.  Daar is eintlik niks meer belangrik as dit nie.  Reg deur die eeue is dit die ding wat die grootste dividende oplewer.  Jy hoef nie geleerd te wees hiervoor nie.  Jy hoef selfs nie baie beweeglik te wees nie.  Jy doen dit deur bewustelik alles wat jy doen en dink vir die Here te doen en dink.  Dit sal uiteraard altyd iets te doene hê met die geloofsgemeenskap  – kleingroepe, eredienste – die gemeenskap – bedieninge – maar die belangrikste is om dit as deel van jou eie persoonlike geestelike lewe te doen.  Dit is ook ’n lewenslange reis.  Dit is iets waarvoor jy jouself moet gee: daagliks, volledig, voluit.  “Wie ore het, moet luister.”

Só kom die woord van God in my lewe te lande.  Op dié manier val die saad op vrugbare grond.  Op dié manier dra dit vrug.

“Wie ore het, moet luister.”

1 Februarie 2015 Patensie

Matteus 13: 1-9

Die gelykenis van die saaier/grond

Jesus lewer dié gelykenis langs die See van Galilea vanuit  ‘n skuit op die see aan ‘n skare wat op die strand bly staan het.  Die detail van die gelykenis van die grond is vir ons baie bekend.  Die saad word in vier kontekste, vier tipes grond, gesaai:

Op die pad, op klipbanke, tussen onkruid en in goeie grond.

Daar gebeur ook vier goed met die saad:

Die voëls pik die saad op die pad op. Die son verskroei die saad op die klipbanke dat dit verdroog. Die onkruid verstik die saad wat tussen dit val. Die goeie grond lewer ‘n goeie tot uitstekende opbrengs.

Die effektiwiteit van die saad hang dus af van beide die werk van die Saaier en die saad, sowel as die ontvanklikheid van die grond.

Jesus som die gelykenis op met Sy woorde: “Wie ore het, moet luister.” Dit gee ons  ‘n sleutel wat vir ons verklaar hoekom sommige op Sy boodskap reageer, soos die goeie grond, en ander nie, die slegte grond.

Die vraag is nou, hoekom is die grond ontvanklik?  Dit is na alles die gelykenis van die grond.Aan die eenkant het die ontvanklikheid te make met die voorbereiding van die goeie grond.  Dit is net voorbereide grond wat regtig ’n kans het om vrug te dra. Maar, dit het aan die ander kant ook met die beskerming teen ander invloede: teen die voëls wat pik, teen die klipbanke wat beperk, teen die onkruid wat verstrik, alles toestande wat ’n direkte impak op die draagbaarheid van die grond het. Dit is hoe Jesus dit dan ook vir sy dissipels uitlê. Hy verduidelik die redes waarom die grond op spesifieke maniere op die saad reageer.

Die grond van die pad: Dui op mense wat die Woord van die koninkryk hoor en nie verstaan nie.  Die Bose roof wat in hulle harte gesaai is.  Dit is wanneer ek nie moeite doen om by ’n beter begrip uit te kom wat die Woord van my vra nie, dat die saad verdwyn. 

Dit gebeur wanneer ek bv. tevrede is met eenvoudige verklarings van ingewikkelde en komplekse goed.  D.w.s. wanneer ek ’n “oppervlakkige Christen” is.  Die Bose roof die saad van die woord uit my hart wanneer ek nie die moeite wil doen om te reflekteer en te reageer op die Woord wat ek hoor nie.  Waar ek dus nie myself inspan om die Woord te verstaan nie, waar ek nie fokus op begrip en onderskeiding nie – en onthou dit is jou keuse, niemand anders gaan dit vir jou doen nie – verdwyn die Woord, neem die Bose dit weg uit jou lewe;  Is dit asof jy dit nooit gehoor het nie. 

Ek kan nie ernstig genoeg beklemtoon hoe ’n uiters groot gevaar dit is nie.  Dit kan met jou hier in die kerk, in die gemeenskap van die gelowiges gebeur.  ’n Lewe wat nie fokus op nadenke en refleksie nie, is ’n lewe wat onvrugbaar bly. 

Die Bose roof die saad van die woord van God uit jou hart uit, as jy nie daarop fokus om dit te verstaan en die waarde daarvan te omhels nie.  “Wie ore het, moet luister.”

Die grond op die klipbanke: Dui op mense wat die woord met vreugde hoor, maar struikel as gevolg van verdrukking of vervolging, die sogenaamde “mooiweer Christene”.  Hulle hou net  ‘n rukkie.  Belangrik, dit is niemand anders se skuld as hulle eie nie.  Want, die rede daarvoor, sê Jesus, is: “Hulle laat nie toe dat die Woord wortel skiet by hulle nie!”

Hoe tragies!  Dit is wanneer jy sit in die kerk of by die huis met jou Bybel, en dit lees, selfs luister daarna, miskien selfs ’n kort gebed bid in reaksie op die boodskap wat jy hoor, maar nie doen wat die Bybel vir jou sê nie.  Dan skiet die Woord nie wortel in jou lewe nie.  Dit is immers hoe volwassenes leer – doen, dink, doen dink.  As jy nie doen wat jy gedink het nie, bly jou denke onvrugbaar.  As jy nie dink oor wat jy gedoen het nie, bly jou lewe eweneens onvrugbaar. 

En dit alles,  vererger as daar verdrukking of vervolging is, as jou gehoorsaamheid iets van jou gaan kos, wanneer jy jou ware Christen kleure moet wys, maar die prys net te groot is.  As die donker wolke saampak en jy die swaarweer van die lewe moet trotseer en aan die Here getrou bly, en jy het nie toegelaat dat die Woord wortel skiet in jou lewe nie, sal jy dit nie maak nie.  Sal jou lewe onvrugbaar bly.  “Wie ore het, moet luister.”

Die grond met die onkruid: Dui op mense wat die Woord hoor, maar nie vrug dra nie as gevolg van die bekommernis van hierdie wêreld en die verleiding van rykdom, die sogenaamde “materiële Christene”.  Dié waarskuwing slaan na twee kante toe.  Dit raak die armes en die rykes, die sukkelaars en die suksesvolles, die ellendiges en die elite. 

Almal van ons kan potensieel hulleself bekommer oor allerlei dinge.  Almal van ons kan potensieel ons lewe om ons begeertes laat wentel.  Materialisme kom voor onder die rykes sowel as die armes.  Die sug na welstand en welvaart kan egter, sê Jesus, die Woord van God in jou uitdoof, uitkanselleer.  Waar jy nie in afhanklikheid van God werk met jou bekommernisse óf jou begeertes nie, raak die Woord stil;  Is jou lewe onvrugbaar.  “Wie ore het, moet luister.”

Die goeie grond:Dui op mense wat die Woord hoor en begryp en daarom vrug dra.  Hulle is die “vrugbare Christene”.  Hulle doen natuurlik alles wat die ander nie gedoen het nie.  Hulle reflekteer – hulle is nie net “oppervlakkige Christene” nie.  Hulle laat toe dat die Woord wortel skiet by hulle, al is dit vol uitdagings – hulle is nie net “mooiweer Christene” nie.  Hulle fokus nie op hulle bekommernisse nie, en ook nie op hulle begeerte na welvaart nie, maar op God.  Hulle is nie net “materiële Christene” nie. 

Maar, dieper nog as dit, hulle lewe afhanklik van God en vra van Hom dat Hy hulle sal voorberei, sal gereedmaak, sal skoonmaak, sodat hulle vrug kan dra.  Hulle lewe wentel om die bewuste teenwoordigheid van die Here.  “Wie ore het, moet luister.”

HOE KAN EK DUS SORG DAT EK GOEIE GROND IS?

25 Januarie 2015 Patensie

Eksodus 33 :7-23

“Hiers vir jou plek hier by My...”

Ek wou nog nooit eintlik hierdie storie vertel vir iemand nie.... ek was nog altyd selfbewus daaroor en eintlik heetemal te skaam om  enigisins vir iemand te vertel of selfs net daaraan eintlik te dink, wat nog te sê om daaroor te praat van die kansel af.

Die storie gaan oor my wedervaringe  en belewenisse toe ek DESTYDS (dit voel soos gister maar is eintlik al ‘n ewigheid) op Universiteit was, en ek dink sommer nou ook aan al die emosies wat baie van ons ouers op die oomblik het wie se kinders dalk nou op die oomblik ook daar is.

 Dit was seker die beste tyd van my lewe gewees. Ek het regtig die koshuis lewe geniet. Ek was natuurlik in die heel beste koshuis gewees en het elke aspek daarvan letterlik opgeslurp in elke sin van die woord. Dit was regtig een groot opgewondenheid en plesier gewees. Die lewe se realiteite was vêr weg van die Universiteitsgronde af gewees en die gemaklikheid van die studentelewe was ‘n geweldige aantreklike opsie wat ek met albei hande aangegryp het.

Tye wat ons bietjie swaar getrek het, het ons groep sommer see toe ge ‘hike’ op ‘n middag wanneer ons nie klas gehad het of dit ook dalk nie nodig geag het om daai spesifieke dag klas toe te gaan nie, om te gaan kreef en perlemoen duik sodat ons darem die koshuiskos kon aanvul met iets beters of selfs iets anders as ons van die perlemoentjies kon verkoop aan ‘n dosent of koshuisvader. Die studentelewe het my blootgestel aan ‘n verskeidenheid vriende en mense met wie ek tot vandag toe nog bevriend is.... lekker!

Maar omdat ons kursus so vreeslik lank is(ek was al baie dankbaar ook daarvoor en ek wens eintlik dit was selfs langer omdat daar soveel dinge is wat ek nogsteeds nie verstaan van die teologie nie), het dit veroorsaak dat baie van my maats al klaar was met hulle studies  terwyl ek nog moes aanswot aan my tweede en derde grade. Met die gevolg dat baie van my pêlle ook uitgetrek het uit Stellenbosch om met hulle loopbane elders te begin. Al hoe meer het ek begin agterkom dat my kring van goeie maats al hoe kleiner en kleiner word.

Saans was dit nie meer so ‘n grooot groep wat besluit het om allerhande dinge te gaan aanvang of net saam om ‘n vuurtjie in die koshuis se vierkant te sit en gesels en te kuier nie. In my vyfde jaar het dit my ongelooflik getref soos ‘n geweerskoot dat ek alleen was. So asof die partytjie nou verby was en die realiteite van die lewe nou begin inskop het... meeste van my teologiese klasmaats het oor die jare van kursus verander omdat hulle nie meer geroepe gevoel het om dominees te word nie, en ons was maar min wat op die ou end bedienning toe gegaan het. Die wat oor was het intussen getrou, en my Marina was nog ver in Pretoria gewees... ek het geweldig alleen gevoel....

 Die eensaamheid het my stadig bekruip maar vinnig gegryp. Allerhande vrae het natuurlik by my opgekom en ek het ‘n geweldige lewenskrisis beleef, net omdat ek so vreeslik alleen gevoel het. Baie van my klasmaats was ook ouer as ek gewees... en ek het gesukkel om met hulle te kliek. Ek moes uit die koshuis uit want dit het hopeloos te duur vir my pa geword en ek moes bo in die bo-dorp gaan loseer, in ‘n klein enkel kamertjie....ek was bitter alleen gewees, en ek het gesukkel om die alleenheid te aanvaar.

 Die woorde van die bekende liedboekliedjie het een aand by my opgekom ‘nog gebede, nog geween, kan my red Heer U alleen...” En net daar besef ek... ek is mos nie alleen nie! Die Here is by my! Hy het my nie verlaat nie, en Hy is mos my beste vriend, die Alomteenwoordige! Dis nie nodig om die alleenheid te moet aanspreek of te hanteer nie, want God was nog altyd net ‘n asemteug ver weg. Daarom ook dat hierdie woorde van die Here aan Moses ook vir my so baie beteken op hierdie oomblik vanoggend! “Maar hier by My is ‘n plek waar jy op die rots kan staan”

Te heerlik! Daars plek vir my by die allerhoogste, en Hy nooi my uit om by Hom te kom staan!!! Hy nooi my in, Hy laat my welkom voel. Netso nooi Hy ook elkeen van ons vanoggend met dieselfde uitnodiging, uit Sy hart uit nooi die Ewige God jou ook vanoggend om jou plek, wat Hy net vir jou gereserveer het langs Hom te kom innneem! Wat ‘n wonderlike tema vir ons prediking ook hierdie kwartaal: Kom my kind, hiers plek vir jou hier by My!!!!

Wanneer jy ook dalk voel asof jy heeltemal alleen is, wie weet dalk is daar nogal taamlik mens ein die kerk vanoggend wat juis so voel, moet jy onthou: God sê: “hiers plek vir jou!” Waneer jy voel asof jy nie self die krag meer het vir iets of iemand of die een of ander ding waarmee jy dalk gekonfronteer word, moet jy onthou: “hiers plek vir jou”. Waneer jy dalk teleurgesteld word in iets of iemand en jy dalk voel asof almal teen jou gedraai het, kan jy maar onthou: “hiers plek vir jou”!

Dit is my opregte gebed vanoggend dat elkeen van ons netsoos Moses sal reageer op God se uitnodiging, en God sal gaan opsoek en reg langs Hom gaan staan.... Daar is dalk ook baie dinge wat jy al aan gedink het en aan beplan het wat jy dalk ook al wil doen of aanvang in 2015 (sommige mense praat van nuwejaarsvoormens), onthou dan net, om ook Moses se gesindheid te hê wat hy aan ons en God geopenbaar het in vers 15 : “As U nie self saamgaan nie, moet U ons nie van hier af laaat wegtrek nie.”

 Voordat jy een tree verder vat in hierdie jaar in, moet jy jouself dit eerlik afvra: “Gaan die Here saam met my/ons?” Mag elkeen van ons  vanoggend vir God opneem op Sy wonderlike uitnodiging, maar mag ons netso ook vir God kan sê: “Here, hier in my lewe/ in my hart/in my huis/ in my drome is daar ook plek vir U!

14 Desember 2014 Patensie

Lukas 1: 67-79

Die feestelikheid en vrolikheid van die Kerstyd bombardeer ons sintuie oral waar ons gaan. Liggies en versierings, Kersmusiek in elke winkel en oor die radio, en dan word daar ook heelwat geëet en gedrink om by te dra tot die gevoel van feestelikheid.

 Maar daar is nie noodwendig vrolikheid en gevoelens van feestelikheid in almal se harte net omdat dit die Kersseisoen is nie. Die nood, lyding, eensaamheid en pyn wat deel is van die lewe, kom nie tot stilstand nie, en verdwyn nie soos mis voor die son net omdat dit nou feestyd is nie. Inteendeel, baie mense beleef die Kerstyd as besonder moeilik. Vir party is dit ‘n pynlike herhinnering aan ‘n plek wat leeg is omdat ‘n geliefde dood is, vir ander is it ‘n tyd wat gevrees word vanweë meer geweldpleging of omdat ‘n eggenoot met ‘n drankprobleem gewoonlik in hierdie tyd weer ‘n terugval beleef.

 Vir mense wat hulle eensaamheid besweer deur hard te werk en aan die gang te bly, is dit ‘n tyd wanneer hulle alleenheid nie ontvlug kan word nie. Alles kom tot ‘n stilstand, mense ontspan saam met vakansie, families kom bymekaar, maar vir hulle is daar niemand nie. Die kunsmatige vrolikheid en welwillendheid wat in die Kerstyd ontstaan, help nie om die regte nood ellende in ons wêreld te verlig nie. Inteendeel, dit vererger dit soms.

Dit is eintlik ironies dat al die valse en aangeplakte vrolikheid van hierdie tyd juis as ‘n tradisie tot stand gekom het omdat die Kerstyd ‘n blye boodskap en goeie tyding bring. Maar êrens langs die pad het die blye boodskap verdwyn en al wat oorgebly het is die vrolikheid wat veronderstel was om die reaksie op die goeie nuus te wees. Nou is die vrolikheid hol en leeg, want die rede is nie meer vir die mense belangrik nie.

Sagaria se loflied getuig van ‘n egte, inhoudelike vreugde. Sy blydskap is nie hol en leeg, kunsmatig of aangeplak nie. Want hy het rede om bly te wees. Die nuus wat hy verneem het is at die ware nood en ellende in die wêreld nou nie meer die oorhand gaan hê oor mense en menselewens nie, want daar het ‘n egte en ingrypende verlossing gekom.

Sagaria se blydskap het ‘n stewige fondament, naamlik God se werke van die verre verlede af, tot nou in Sagaria se lewe en tot in die verste toekoms. Sy lied begin met lof aan God omdat God goed was vir Sy volk. Hy het hulle nie maar aan hulle lot oorgelaat nie. God het Sy mense raakgesien, opgesoek en daadwerklik vir hulle iets gedoen. Hy het vir hulle verlossing bewerk.

God se werk is ‘n stewige fondament vir Sagaria se blydskap. Dit is nie ‘n tydelike rede om vrolik te wees en dan gaan dit verby en almal is weer kniediep terug in hulle ellende nie. God se werk kom van ver af, die verlossing maak ‘n ingrypende verskil en daardie verskil verander lewens permanent. Die nuwe verloste mens kan ‘n positiewe lewe vol vrede en vreugde aanpak, want God se verandering is blywend en God se verlossing is ingrypend.

God se belofte van verlossing kom al van ver af. Die belofte is gemaak deur die profete lank voor Sagaria se tyd. God het reeds met Abraham duidelik gemaak dat God met hierdie mense in ‘n verhouding wil wees. God het met hulle ‘n verbond gesluit, dit wil sê met hulle in ‘n verhouding getree en Sy belofte bevestig dat Hy hulle sal red van hulle vyande.

Om ‘n verbond te sluit was ‘n algemene gebruik in daardie tyd. Dit was gewoonlik ‘n sterk koning wat met ‘n kleiner, swakker volk ‘n ooreenkoms aangegaan het. Die ondergeskikte volk moes dan sekere beloftes maak en sekere betalings doen aan die sterk koning. Dit is hoe hulle dit geken het, en nou kom God, die grootste, sterkste koning, en Hy sluit met hulle ‘n verbond waar Hy die een is wat beloftes maak en wat vir hulle iets gaan gee. As die sterke God nog boonop Sy belofte met ‘n eed bevestig, dan laat dit geen twyfel nie: dit is rotsvas en onwankelbaar. Dit sal so wees....

 God gaan en sal vir ewig en altyd by ons, by jou en by my wees.... niks en niemand sal ons ooit uit Sy hand kan ruk nie. Maak nie saak wat in hierdie wêreld, of land gaan gebeur nie. Ons Immanuel is by ons. Hy is by ons om ons toe te vou in Sy wonderlike liefde, Hy is by ons om ons te vul met Sy wysheid, Hy is by ons om ons te beskerm en te bewaar teen alle gevare, Hy is by ons om ons te leer, te laat voel en te wys wat liefde regtig is.... Nou en vir altyd!

Maak dit jou ook bly vanoggend? Maak dit jou ook opgewonde vanoggend? Of soek jy nog op die verkeerde plek jou ware geluk en heil? Of is jy nogsteeds besig om ander plannetjies te maak? Miskien is dit juis hoekom jou lewe vir jou so vervelig/eentonig/min werd is.

My gebed is dat jy jouself opnuut sal blootstel aan die wonderlike loflied van Sagaria, dat Jesus vir jou ook in hierdie tyd ‘n werklikheid sal wees....Amen

Vrede
Luk.2:10-14
Fil.4:4-9

“Vrede laat ek vir julle na; My vrede gee Ek vir julle.” (Joh.14:27)
“En God wat vrede gee, sal by julle wees.” (Fil.4:9)

Jesus word genoem die “Vredevors, Immanuel, God met ons”. Die engele sing met Sy geboorte “vrede op aarde vir die mense in wie Hy ‘n welbehae het.” Ons lees op ‘n ander plek in die Bybel oor Jesus se verskyning aan Sy dissipels na Sy opstanding en twee keer groet Hy hulle met “Vrede vir julle.” Maar wat beteken hierdie “vrede”.

Die woordjie ‘Vrede’ het eintlik so baie dimensies.... Wat kom onmiddelik in jou gedagtes op as jy hierdie woordjie hoor? Dink jy dalk aan ‘n koerantopskrif wat lui: “Vrede in Midde-Ooste bewerkstellig” of dalk “Vredesamesprekings op Wes-Kaapse –plase gaan steeds voort”. Of dink jy eerder aan vrede in die lyn van “rus en vrede”, ‘n komende vakansie by die see of êrens in die natuur.

Die HAT het twee definisies van ‘vrede’, nl. “die afwesigheid van oorlog of konflik” of “ ‘n innerlike gevoel van rus en kalmte; algehele tevredenheid”.

William Wordsworth het eenkeer gesê dat vrede die kernkomponent van alle geluk is. Alle mense streef geluk na. Maar, om gelukkig te wees, moet die mens in vrede lewe. Vrede met jouself (innerlike vrede), met jou medemens, met die natuur (om in harmonie met die natuur te kan saamleef) en met die ‘godheid’.

In ‘n wêreld wat gestroop is van vrede, vol geweld, misdaad en oorloë, kom God in hierdie Adventstyd(Kerstyd) en raak te midde van die onstuimigheid in en om ons, ons harte aan met Sy vrede – vrede wat alle verstand te bowe gaan.
Nou kan die vraag gou by ons opkom: Is dit moontlik om waarlik God se vrede te ervaar en daarin te lewe te midde van ons en die wêreld se huidige omstandighede?

Jou omstandighede, sonde, vrees, onsekerheid, twyfel en talle ander emosies skep voortdurend konflik in die mens. God se vrede werk in ons harte om ‘n einde te maak aan hierdie negatiewe belewenisse sodat ons werklik vrede kan beleef. God se vrede het in die eerste plek nie met uiterlike omstandighede te doen nie – dit gaan hier oor jou verhouding met God en jou houding teenoor die lewe vanuit jou verhouding met God.

Daarom kan ons Jesus se vrede nie in aardse woorde omskryf nie – dalk juis daarom dat Hy bevestig dat Sy vrede nie wêreldse vrede is nie (Joh.14:27).

God se vrede word slegs in verhouding met Jesus Christus bewerkstellig. Daarom dat Fil.4 dit duidelik maak dat ons alles wat ons pla,waaroor ons besorg is, in gebed aan God kan bekend maak en dat God se vrede, wat alle verstand te bowe gaan, oor ons harte en gedagtes die wag sal hou in Christus Jesus. Interessant, daar word nooit belowe dat ons omstandighede noodwendig gaan verander nie!

En dis die boodskap van Kersfees: van hoop en liefde in ‘n gebroke wêreld - van VREDE - van Christus wat ‘n verskil kom maak in mense se lewens.

Maar wat beteken dit vandag vir my en jou, en meer nog, wat kom vra dit van ons? Wat maak ons met hierdie vrede van die Here?

Eerstens dink ek moet elkeen van ons in hierdie Kersfeestyd tyd maak om eerlik en ernstig na te dink oor Jesus, oor ons verlossing, oor Kersfees en oor ons lewe. Oor die verskil wat Jesus in my lewe maak, of behoort te maak. Oor my eie idee en belewenis van Kersfees, wat natuurlik die hele tyd gebombardeer word met die wêreld se gekommersialiseerde en gesekulariseerde idees van Kersfees.

Om dankie te sê vir Jesus – dat Hy Homself verneder het (Fil.2) en aarde toe gekom het, al het Hy geweet wat vir Hom wag. Dat Hy ook vir my vrede gebring het – vrede met myself, met my medemens en die natuur, en met God.

Tweedens dink ek moet ons dit dan met iemand deel. Al is dit net deur naas die “Geseënde Kersfees”, ook iets te sê soos “Mag Jesus vandag ‘n verskil in jou lewe maak” of “Mag Jesus se vrede jou omhels op hierdie dag”. Kom ons deel die ware boodskap van hoop en vrede met ons kinders, met ons familie en met ons vriende. Maak tyd op Oukersaand om oor Jesus te gesels, saam met die feesvieringe, die groot eet en oopmaak van geskenke. Kom ons deel die ware boodskap van Kersfees met mekaar. Want dan sal ons ook deel hê aan die ware vrede en vreugde van die Kersgety.

En derdens dink ek moet ons as Christene, as kerk, as liggaam van Christus, deur fisiese dade draers wees van God se vrede en liefde. Om Jesus se hande en voete te wees hier op aarde. Om vreugde te bring waar daar droefheid is, om blydskap te bring waar daar hartseer is, om dié wat moedeloos is op te beur. Kom ons elkeen maak in hierdie weke voor Kersfees ‘n daadwerklike verskil in iemand se lewe. Maar kom ons maak ook vrede met die mense om ons! En nie aardse vrede wat gekoppel is aan voorwaardes en kontrakte nie – God se onvoorwaardelike vrede. Vra God om jou te wys in wie se lewe Hy hierdie week deur jou ‘n verskil wil maak. Hy sal jou wys.

Mag God ons elkeen hierdie Kersfees opnuut ontmoet en mag Sy vrede, vreugde en liefde ons inspireer tot diens aan Hom en aan mekaar.

Ek wil vnaoggend se boodksppie afsluit met die gebed van St. Franciskus van Assisi:

Here, maak my ‘n instrument van U vrede. Waar daar haat is, laat my liefde saai; waar daar onreg is, vergifnis; waar daar twyfel is, geloof; waar daar wanhoop is, hoop; waar daar duisternis is, lig; waar daar droefheid is, blydskap. O Goddelike Meester, gee dat ek nie soseer sal soek om getroos te word nie as om te troos; om verstaan te word nie as om te verstaan; om bemin te word nie as om lief te hê. Want dit is deur te gee dat ons ontvang; dit is deur te vergewe dat ons vergewe word; en dit is deur te sterwe dat ons tot die Ewige Lewe gebore word.