Joël 2 : 18-32

Laas Sondag het ons gehoor dat die Here vir ons as gemeente die beeld van ‘n koringaar gegee het. En dat die koringaar deel van ons visie van die jaar is.

Ons het gehoor dat ‘n koringaar sy kop laat sak as hy vrugte dra... dit is dan ook hoe ons moet wees, nederig omdat ons ook netso maar net die draers moet wees van die vrugte van God se Gees.

Netsoos wat koringare wat nie pitte dra nie (dowwe pitte), selfvoldaan hulself uitstrek ten hemele maar niks substans het om te lewer nie, en sodoende ‘n vermorsing is, moet ons ook hierteen waak om seker te maak ons is nie vol dowwe pitte nie maar wel draers van God’s vrugte.

Ons moet nederig wees, en toelaat dat God die eer kry en eerste staan in ons lewe. Ons moet uitdeel en tot seën van ander wees. Ons moet ‘n graan en drankoffer wees vir God en aan ons medemens.

In die gedeelte wat ons vanoggend gelees het kry ons ‘n pragtige belofte van die Here...En in elkeen van ons se lewens vanoggend kan ons maar openlik getuig dat hierdie belofte REEDS waar geword het, en dat dit vir elkeen van ons reeds ‘n werklikheid geword het in ons lewens.

Ons lees in vers 19 dat die Here  vir ons kom sê dat “ons SAL oorgenoeg hê....” en nou wil ek hê dat elkeen van ons mooi moet gaan nadink hieroor, want daar is regtig nie vanoggend een van ons wat nie kan erken dat ons reeds oorgenoeg het nie.

God het ons van alles kom voorsien wat ons nodig het. Ons kan mos vanoggend getuig dat ons nie kort kom nie. Ons het nou wel nie almal dieselfde hoeveelheid van alles soos lewensmiddele nie, maar die feit is ons het elkeen genoeg om ons lewensdoel na te kom....

Nou wat is ons lewensdoel nou weer?

Dis mos niks anders as om vir God te verheerlik nie. Dis mos niks anders as om koringare te wees wat vrugte dra van die Lewende Here nie. Om die Here se wil te doen...maar meer as dit om dit te geniet! Om uit ons harte uit vir God te loof en te prys, nie net in die kerk nie maar elke dag met elke fasset van ons lewens...

Maar daar is iets wat ontbreek by ons wat genoeg gekry het, en wat God voor genoeg gegee het. Ons is bang! Ons twyfel nog. Ons kruip nogsteeds weg en hoop dat ons nommer net nie geroep moet word om op te staan vir die Here nie.

In vers 21 kom sê die Here vir ons dat ons nie bang moet wees nie. Ons is nog maar net ‘n ploegland waarin die Here Sy koringsaad kom saai het. Hy het ons mos voorberei en ons lê gereed, geploeg.

Ons word verder vergelyk met vee in die veld wat nie moet bang wees nie. Vee skrik mos baiekeer vir enige klein dingetjie.... Maar dan word daar van ons in vers 23 gepraat as “inwoners van Sion! Ons is dus elkeen die “plek” waar God woon. Hy woon mos in ons, Hy is Immanuel! Ons word aangemoedig om bly te wees en te juig tot eer van die Here ons God...hoekom: Omdat Hy die reëns betyd laat kom het, omdat Hy soos wat Hy al soveel kere vantevore vir ons voorberei het om vrugte te dra!!!!

Gaan kyk maar, netsoos ek mos einde laasjaar moes gedoen het, ook in jou eie lewe, hoe Hy jou voorberei het sodat jy Sy vrugte kan dra! Ai God is GROOT!

Dan kom die mooiste van alle beloftes in vers 28 na ons toe: “Waneer dit alles gebeur het, sal Ek My Gees laat kom op al die mense, julle seuns en julle dogters sal as profete optree, julle oumense sal drome droom, julle jongmans sal visioene sien.” Met ander Woorde, God belowe dat daar groot en bonatuurlike dinge met ons en in ons lewens gaan gebeur. Dat ons kan uitsien na ‘n heeltemal anders en ongelooflik beter lewe as wat ons tot dusver aan gewoond geraak het. Daar is wonderwerke oppad!

God belowe ons dat Hy Sy Gees oor ons gaan uitstort, dat Hy by ons en in ons gaan wees. Hy brei dus vanoggend verder uit oor wat ons te wagte kan wees in ons lewens en hier in ons kerk en in ons gemeenskap. Hy kom gee vir ons ‘n toekomsvisie, Hy kom herhinder ons dat Hy ons al lank genoeg voorberei het....

Maar Hy gaan alweer daai een stappie verder, deur vir ons ook veral te kom sê dat ons nie bang hoef te wees nie. Ons moet net wees wat hy wil hê ons moet wees. Ons moet besef dat God oneindiglik groter as ons en ons eie dinge is.

Hy kom gee opnuut vir ons die beeld van die koring aar en gee vir ons ‘n tweeledige opdrag: Word nederig en buig voor My, een natuurlik: Dra vrugte! Reageer nou op hierdie oomblik opnuut op laas Sondag se uitnodiging : “Kom met julle hele hart terug na My toe!”

Joël 2 :12-17

Die woorde van hierdie gedeelte is ‘n uiters persoonlike uitnodiging van die Lewene Here aan elkeen van ons.

Hy nooi jou vanoggend persoonlik uit om ‘n verandering te ondergaan... Hy wil hê dat jy en ek onmiddelik moet reageer op Sy versoek: “Kom met julle hele hart terug na My toe!”.

Die Here het Sy Woord na my toe laat kom in Desember verlede jaar. En Hy het dit op ‘n ongelooflike persoonlike manier aan my openbaar. Vooraf het Hy deur verskeie mense met my gepraat en my voorberei deurdat daar ‘n paar mense met my persoonlik kom praat het oor dinge wat hulle pla met my bediening en ook dinge wat daar kort in ons kerk.

Natuurlik was dit ‘n pynlike ervaring want my onmiddelik reaksie was om dit “persoonlik” op te vat en die vraag te vra: “Is dit hoe mense my (bedienning) beleef? Is daar regtig fout met my?” (Ek dink mos pratykeer ek is foutloos en sonder enige foute of tekortkominge....dink jy nie ook soms so nie?). Dit alles het my taamlik weerloos gelaat, en half ontbloot laat voel. Gestroop van my selfverskering....(die  hoë dink wat ek van myself gehad het).

Maar wat dit veral ook laat doen het is dat daar toe ‘n leemte was wat deur God self gevul kon word.

Ek het Desembermaand met ‘n vriend van my gesels en een dag terwyl ons geswem het, het hy met my van sy bekering laasjaar vertel en getuig van hoe werklik die Here vir hom eweskielik geword het. Hy het gepraat van kerke wat hy besoek het en van wonderwerke wat hy beleef het. Hy het my ook vertel van sy droom om nog ‘n kerk in Amerika te wil gaan besoek waar daar sommige Sondae ‘n wolk (glory-cloud) binne-in die kerk opkom terwyl die mense die Here aanbid  en dat dit dan spontaan begin reen binne in die kerk!!!

Terwyl ons so praat van hierdie groot dinge wat die Here op ander plekke in die wêreld laat gebeur en hoekom dit ontbreek by ons, begin die Here ons gesprek ook lei na mense, en ook veral Christene wat soms dink dat hulle beter is as ander en wat hoogmoedig is...

My vriend gee my toe die beeld van ‘n koringaar wat se kop sak as hy ryp is. D.w.s as die koringaar vrugte dra dan sak sy kop, die aar is dus “nederig” want hy dra maar net die vrugte van die plant.... ‘n Koringaar wat nie pitte het nie, strek trots na die hemele en is niks anders as ‘n vals koringplant nie, die boere praat mos van “dowwe pitte”. En ek moes myself die vraag afvra hoe dit dan is met my? Is ek soos die koringaar vol ryp pitte/vrugte of is ek vals en vol dowwe pitte. En is dit dalk die rede hoekom ek/ ons die wonderdade en groot dinge van die Here tussen ons miskyk? Waar is ons “glory-cloud”.

Dis iets wat ons nie net van onsself elkeen behoort te vra nie, maar ook van al die voorbeelde wat ons rondom ons het van dowwe pitte en vals vrugte. Dis baie belangrik dat ons na hierdie dinge moet kyk, want so baie van ons mense word juis gelei en ,mislei om juis mense te volg wat vals is. Met die tyd word al hierdie dinge egter ontbloot, maar kom ons baie keer eers baie laat ons foute agter.

Party mense kan mos vreeslik oortuigend wees en klink, met die gevolg dat ons hul sienswyses op-eet as die waarheid. Ons hoor mos skere mense het genoeg gehad van babakos en soek eerder vaste kos....maar die vraag is waarmee eet hulle hulself dan so vol? Veral as ons sien hulle lewens lyk maar na ‘n tyd soos dowwe koringpitte.

Vanoggend se gedeelte praat van dat ons heelhartiglik moet terugkeer nie die Here. Met alles wat ons is. Hy soek nie net ‘n uiterlike vertoon nie (vers13) “Skeur julle harte nie julle klere nie”.  Vir te veel keer het ons dalk in die verlede al gereageer op die oproep van die Here deur maar net aan die buitekant te wys dat ons Hom liefhet.

Wanneer ons nie heeltemal uitverkoop is aan Hom nie, en wanneer ons nie heeltemal oorgegee is aan Hom nie,  is ons geloof niks anders as uiterlike vertoon nie. So ‘n uiterlike vertoon van geloof se uit-einde is maar altyd  dieselfde, want na ‘n verloop van tyd word die waarheid van die toestand van jou hart maar weer altyd ontbloot deur dit wat jy doen en ander mense kan sien.... Dit vergelyk goed met die teleurstelling van ‘n boer waneer hy homself voorberei het vir ‘n groot oes maar agterkom sy lande is vol dowwe pitte. Hoe dink jy is die Here se reaksie op die vrugte van jou lewe en geloof in Hom? Het Hy by jou enigiets om te oes?

Vers 16 se oproep om die volk op te roep en te reinig gaan juis oor die volgende paar weke gebeur in ons gemeente.... waar daar heelparty geleenthede geskep gaan word waar ons opnuut kan terugkeer na ons Hemelse Vader toe.... gebruik die geleentheid hierdie keer om te verseker dat dit wat mense van jou buitekant sien ook dit is wat aan die binnekant van jou lyf aan die gang is....

Vanoggend se oproep is gebasseer op die laaste deel van vers 14 ....” sodat daar weer graan en drankoffers sal wees...” Kom ons offer onsself hierdie jaar aan die Here in ons gemeente. Kom ons gee meer van onsself. Kom ons raak betrokke, kom ons wees deel van God se plan vir ons Sy kinders hier in Gamtoosvallei-oos....

Ek wil kortliks vertel van my Kersdiens-ervaring op Betties Baai..... Ons het geweet dat die kerk baie vol gaan wees en dat ons baie vroeg kerk toe sal moet gaan om ‘n lekker sitplek vir ons te versker. Ek het vir ‘n slag dus ook soos julle in die kerk self gesit en rondom my gekyk na die mense. Wat my veral bygeval het is die mense se reaksie as daar iemand is wat laat ingekom het en wat ‘n sitplek gesoek het.

Mense het mekaar doelbewus geignoreer net sodat hulle nie hoef op te skuif en plek te maak vir ander nie. Hulle sal alles in die boek probeer om mense dus mis te kyk net om die verleentheid te spaar.... Hier sit ons in die kerk en wag op ‘n boodskap van die geboorte van die Here Jesus maar daar is mense tussen ons wat nie eers kans sien om plek te maak vir iemand anders in die kerk nie....

Ek gebruik juis hierdie beeld vanoggend want ek wil nie hê dat iemand vanoggend ook hierdie truuks moet uithaal om weg te skram van die “ongemaklikheid” van God se roepstem wat vir jou persoonlik kom vra “Kom terug na My toe!”

Nehemia 5:14-19

Hoe dikwels hoor ons nie klagtes oor swak leierskap nie. Ons hoor van leiers wat hulle skuldig maak aan omkopery. So baie leiers dien net hulle eie belange. Mense jaag leierskapsposisies na ter wille van die eer daaraan verbonde en die voordele wat hulle daarui kan kry. Ons het so ‘n dringende behoefte aan onbaatsugtige en onselfsugtige leiers. Dit geld op alle vlakke van die lewe. In Nehemia 5 vind ons baie belangrike beginsels ten opsigte van leierskap wat vir ons aktueel is. Dit is ‘n spiel waarin elkeen van ons na onsself moet kyk.

In die boek Nehemia, word ‘n aantal belangrike dinge oor hom as leiers gesê. Ons lees dat hy ‘n diep gelowige man was. Ons lees telkens dat hy gebid het en die Here geraadpleeg het. Hy was diep afhanklik van die Here.

Hy was ‘n leiers wat diep geraak is deur die omstandighede van sy landsgenote en geloofsgenote. Ons lees in die vorige hoofstuk dat hy mense wat finansieel swaar gekry het gehelp het (Neh 5:8). Hy het byvoorbeeld van sy medegelowiges wat hulself as slawe moes verkoop aan heidene, losgekoop sonder dat hulle daarna enige verpligting teenoor hom gehad het.

Hy was ‘n beredenernde man. Hy het eers baie goed oor ‘n saak gedink, en dan gedoen. Hy was nie juis ‘n man van baie woorde nie, maar wanneer hy gepraat het, kon mens na hom geluister het. Hy het ook nie baie daarvan gehou om baie vergaderings te belê nie, maar telkens waneer dit nodig was, het hy die leiers en die volk byeengeroep, dank on daar geluister word na wat hy sê, en al het hy nie van vergaderings gehou nie, tree hy openlik en deursigtig op en raadpleeg en ken ander voor hy besluite neem en rigting aanwys.

Hy was ‘n leier wat deur sy voorbeeld gelei het. Hy was persoonlik aktief betrokke... hy het nie net gesit en orders uitdeel nie.

In Nehemia 5:14-19 word ‘n ander baie belangrike aspek van sy leierskap belig. Hier lees ons dat van die dag af dat hy aangestel is as goewerneur hy nooit aanspraak  gemaak het op sy goewerneurstoelae nie. Hy het nooit die salaris waarop hy geregtig was, geëis nie, en hy het minstens 12 jaar sonder ‘n salaries gewerk. Hy het selfs  nie vir sy medeamptenare salris geëis nie. Hy maak nie aanspraak op dit wat hom en sy amptenare regtens toekom nie. Wat meer is, Nehemia onderhou die amptenary uit sy eie sak. Honderd en vyftig man van die Judeërs en die amptenare en boonop die mense wat van die heidennasies rondom hulle na hom toe gekom het, het aan sy tafel geëet (Neh 5:17). Daar is elke dag ‘n bees, ses slagskape en ‘n groot klomp voëls voorberei. Daarbenewens moes brood en wyn ook voorsien word. Dink gou bietjie wat dit hom oor die 12 jaar moes gekos het. Meer as vierduisend beeste en ses en twintig duisend skape! En dis maar net die vleisrekening. Hoe onbaatsugtig, versorgend en opofferend was sy optrede nie! As daar nou ooit ‘n leier was wat ‘n voorbeeld gestel het, was dit Nehemia!

Ons lees ook dat Nehemia nie baas gespeel het oor sy onderdane en geloofsgenote nie. Trouens ons lees dat hy ‘n baie nederige person was, en het nooit geroem op wat hy gedoen het nie...

Maar waarom het Nehemia nie op die goewerneurstoelae aanspraak gemaak nie? In vers 18 lees ons: “Nogtans het ek nie die goewerneurstoelae geëis nie, want die werk was alreeds ‘n swaar las op hierdie volk”. Hy het empatie gehad met die volk.  En dit is wat mens dwardeur die boek opmerk...hy besef dat hulle swaarkry, en hulle swaarkry raak hom.

Maar dit was egter nie net om humanitêre redes dat Nehemia nie aanspraak gemaak het op sy salaris nie. In vers 15 lees ons: “Ek het nie so gemaak nie, uit eerbied vir God”. Hy het nie aanspraak gemaak op die toelae nie, en nie oor hulle baas gespeel nie, uit eerbied vir God. Wat hy vir sy mense doen, doen hy uit eerbied vir God. Die Here het hom geroep en hy staan in die diens van God, en hy dien die Here deur sy medemens te dien.

Dit gaan by Nehemia, dus nie om ‘n ereposisie nie. Dit gaan nie om selfgesentreerdheid nie. Dit gaan nie daarom dat hy ‘n hoë posisie van eer en erkenning wil beklee nie, maar dat hy sy talente, tyd en geld, deur diens aan ander, wy aan die diens aan die Here. Is dit nie ‘n praktiese voorbeeld van  wat Jesus by herhaling gesê het nie? Wie die grootste wil wees, moet ander dien en ‘n dienaar word. Wie homself verhoog sal verneder word. Wie himself verneder sal verhoog word. Is die voorbeeld van Christus, wat Homself volledig gegee het in diensbaarheid aan die sondige wêreld, nie alreeds hier sigbaar nie? Daarom kan die hoofstuk afsluit met die gebed van Nehemia dat die Here sal onthou wat hy gedoen het en sy beloning later mag ontvang. Nie hier en nou nie, maar hierna.

Nehemia 5:14-19 is ‘n spiel waarin ons na onsself moet kyk. Hoe lyk ons? Leef ons soos Nehemia, ons geloof prakties uit?  Soek ons ons eie belange? Jaag ons persoonlike gewin na? Gaan dit vir ons om die posisie wat ons beklee en die geld wat ons maak? Of is ons diensbaar en nederig? Raak die swaarkry van ander ons tot so ‘n mate dat ons bereid is om onbaatsugtige diens te lewer en ander te help?Leef ons na die voorbeeld van Nehemia, en meer nog, na die voorbeeld van Jesus?

Markus 7:1-13

Respek behoort die basis van alle verhoudings te wees. Trouens, sonder respek kan daar nie van enige ordentlike verhouding gepraat word nie. Iemand het eeneenkeer gesê: “Respek is die fontein waaruit die stroom van liefde vloei.”

Daarteenoor lei die gebrek aan respek ons die woestyn van liefdeloosheid in. Respek is die fondament waarop gelukkige gesinsverhoudings gebou word. Waar respek ontbreek, stort die familiegebou in duie en bly net gesinsmurasies oor. Respek en eer gaan hand aan hand, netsoos disrespek en oneer karperde is.

In Bybelse tye was respek van kardinale belang. Die hele samelewing is gebou op eer en oneer. Die eer van die familie het bo alles gestaan, en almal moes so optree dat die eer van die familie nie in die gedrang kom nie, maar uitgebou word.

Die eer van die familie is eerstens gevestig deur die stamvader. As hy daadkragtig opgetree het, het die familie hoë aansien geniet. Waar ‘n  stamvader as swakkeling opgetree het, het die stam nie baie aansien gehad nie. Dieselfde het vir elke familie gegeld. Daarby moes elke lid van ‘n gesin so optree dat dit die eer van die gesin bevorder. Alles wat die eer van die gesin in gedrang gebring het, is as wandade gesien en is swaar gestraf.

Dit is dan opvallend dat die gebod: eer jou vader en jou moeder, die eerste gebod is wat handel oor verhoudings tussen mense. Dit word gevolg deur die gebod oor moord, egbreuk, diefstal, vals getuienis en begeertes. Dit is eerste, juis omdat dit die belangrikste is... dit is die basis. Al die ander vloei hieruit voort.

As jy nie jou ouers eer nie, bring jy die eer van die gesin in gedrang en dit kan lei tot die ondergang of vernietiging van die gesin. Moord raak ander, gewoonlik  iemand buite die gesin. Egbreuk word veroordeel omdat owerspel die eer van ‘n man ten diepste aanraak. Die vrou wat ontrou was aan haar man, het sy eer baie diep geskend. So kan ons voortgaan. Al die gebooie van die tweede tafel van die Wet, die gebooie wat ons verhouding met ander mense raak, kan teruggevoer word na eer. Positief sou ons dit in ‘n enkele woord kon saamvat: Eer jou naaste. Respekteer ander. Jesus het die gebooie mos saamgevat met die woorde: jy moet jou naaste liefhê soos jouself. Liefde is ‘n uitvloeisel van respek. Respek is ‘n voorvereiste vir liefde. Respek is ‘n voorvereiste vir ‘n stabiele en gelukkige samelewing, en dit is vandag nogsteeds so.

In Markus 7 het ons die interressante en aangrypende vertelling. Die Farisieers en sommige van die Skrifgeleerdes het heftig beswaar gemaak omdat die dissipels van Jesus nie hulle hande behoorlik gewas het voor hulle geëet het nie. Markus, wat hier nie vir die Jode skryf nie, verduidelik dit dan aan sy lesers, hy vertel dat die Jode die gebruik gehad het om hulle hande baie deeglik te was voordat hulle geëet het. Dit was ‘n baie ou gebruik wat van geslag tot geslag oorgelwer is en waaraan almal gehou het. Markus beklemtoon dan dat die Jode wanneer hulle van die dorp af gekom het, eers behoorlik gewas het het voor hulle geëet het.

Hy voeg dan sommer by dat die Jode nog baie ander oorgelewerde gebruike gehad het waaraan hulle vasgehou het soos hoe om koppies, bekers, bakke en stoele te was. Hulle was baie tradisie vas. So, en op geen ander manier nie, word dinge nou net eenvoudig eenmaal gedoen. Die rede vir die gebruik het niemand meer geken nie, maar tog hou hulle vas aan die gebruik. Dan word dit ‘n uiterlike ritueel sonder betekenis.

Jesus se dissipels hou hulle nie aan hierdie gebruik nie. Dit ontstel die godsdiesntige leiers en hulle  vereis ‘n verklaring vir hierdie ongehoorde gedrag.

Jesus antwoord hulle met ‘n aanhaling uit Jesaja: “Hierdie volk eer My met die mond, maar hulle hart is ver van My af. Dit help niks dat hulle My probeer dien deur leerstellings van mense as gebooie  van God voor te hou nie.” Dit was skerpsnydende woorde. Woorde waaraan ons ook gerus maar aandag kan skenk... Hoeveel gebruike is daar nie wat ons ook so verhef en waaraan ons vasklem asof die lewe en ons hele godsdiens daarvan afhang nie?

Jesus wys dan daarop dat hulle ‘n onbenulligheid tot die absolute verhef terwyl hulle hul basiese verantwoordelikheid ontduik. Hulle eis dat mense met gewaste hande moet eet, maar kom met allerlei slinkse planne vorendag as dit by die eer van ouers kom. “Julle laat die gebod van God los en hou aan die oorgelewerde gebruik van mense vas.

Hoekom het Jesus dit gesê? Hulle kritiseer die dissipels omdat hulle nie die handwas rituele uitgevoer het voor ete nie, maar keur allerlei praktyke wat mense in staat stel om die gebod op die eer van die ouers te ontkom, goed.

Die gebod: eer jou vader en jou moeder, het ook ingebou dat die kinders vir die bejaarde ouers moet sorg. Jy moes jou ouers met respek behandel. Reeds in die Ou-Testament is dit in ‘n baie ernstige lig gesien. Wie sy vader en moeder gevloek het, moes sekerlik doodgemaak word. Daar was net eenvoudig geen keuse nie, en die doodstraf was in sulke gevalle verpligtend, want wie so opgetree het, het absoluut geen respek vir sy ouers gehad nie. Miskien moet ons weer die erns  van heirdie gebod hoor. Is daar nog werklik respek vir ons ouers? Sorg kinders nog vir hulle bejaarde ouers? En daarmee bedoel ek nie dat jy nou jou bejaarde ouers in jou huis moet versorg nie, maar wel eerder dat ons na ons bejaarde ouers moet omsien op alle terreine, fisies, emosioneel, sosiaal en geestelik.

Die Jode het in die tyd van Jesus ‘n klompie slim planne uitgedink om uit hulle verpligtinge te kom. Een hiervan was dat hulle vir hulle ouers gesê het dat alles wat die ouers van hulle sou ontvang, ‘n offergawe van God af was. Dan het hulle alles aan God gewy en so niks vir hulle ouers gegee nie.

As iemand destyds iets as Korban verklaar het, het dit beteken dat die item bestem is om aan God geoffer te word. Dit hoef egter nie dadelik na die tempel gebring en geoffer word nie. Maar omdat jy dit as’t ware aan God beloof het, mag niemand anders dit aanraak nie. So sou jou skuldeiser nie sommer hierop beslag kon lê nie, want dan het hy mos dit wat aan God behoort, gevat. Die ouers sou ook nie daarop kon aanspraak maak nie. So kon hulle terselfdertyd ewe vroom wees en nie vir hulle ouers sorg nie.

Netso is daar heeltemal te veel mense wat ewe vroom in die kerk sit terwyl hulle glad nie hulle ouers respekteer nie. Daar is te veel kerklidmate wat vandag, netsoos die kerkmense in Jesus se tyd, hulle erfporsie gryp en dan hulle rug op die ouers draai.

Daar is te veel mense wat hulleself Christene noem, wat hulle ouers in een of ander tehuis sit en dan van hulle vergeet of hoogstens eenkeer per jaar darem ‘n ou draaitjie daar maak of so ‘n vinnige oproepie maak. En dan moet ons hoor hoe besig hulle is, of hoe swaar hulle kry of allerlei verskonings wat aangebied word maar glad nie oortuig nie. Netsoos die Jode.

Jesus spreek Hom baie skerp hieroor uit. Dit mag nie gebeur nie. Daar moet respek vir ouers wees. Dit is immers die hoeksteen, nie net van die gesinslewe nie, maar van die hele samelewing.

Dit hou natuurlik ook in dat ouers ‘n verantwoordelikheid het. Elke ouer moet so leef dat hulle die respek van hulle kinders en die res van die gemeenskap verdien. Respek moet verdien word. Dit hang nie noodwending saam met jou sosiale posisie nie. JY moet nie net geëer word bloot omdat jy ‘n ouer is nie, jy moet respek verdien deur jou lewenswyse.

Wedersydse respek is wat gevra word....

Psalm 19:8-15

Ons wil tog so graag hê dat ons kinders “volmaak” moet wees. Hoekom!? Dalk is dit, omdat ons self al agtergekom het dat ons nie self volmaak is nie...of het jy dit nog nie agtergekom nie?

Jy is vol foute en jy is vol tekortkominge...en jy gaan defenitief nie als sommer so eensklaps regmaak deur jou kinders en jou vrou of man dalk te probeer blinkpoets, aanmoedig, forseer, omkoop of ompraat nie. Jy kan nie omdat jy diep in jouself weet van als wat jy dalk anders wou gedoen of anders wou gehad het, jou kinders of jou geliefdes in die een of ander super wese verander nie.

Ons almal is maar net doodgewone mense met ons foute.... nie een van ons is volmaak nie....

Maar hoekom het ons dan hierdie dryf, hierdie strewe na volmaaktheid, na ‘n ere plek? Daar is soveel elemente in elkeen van ons se lewe wat skreeu van die soeke of begeerte na die een of ander vorm van volmaaktheid...hoekom? Ek dink die antwoord is baie makliker as wat ons dink.

Ons is mos gemaak, elkeen met ‘n doel op aarde. Elkeen met iets wat ons moet bereik. Nou wat is die heel belangrikste “iets” wat jy moet bereik? Is dit dalk om jou eie motor te besit, jou eie huis of strandhuis, jou eie stukkie grond?

Nee, dit het als te make met Hom wat ons gemaak het. Met God wat vir ons met hierdie een doel voor oë geskape het....naamlik om naby aan Hom te leef en deur ons lewe ons optrede en ons denke eer aan God te bring! Dis hoekom ons hierdie ingeboude strewe ook het na die goddelike, na die volmaakte. Ongelukkig mis baie van ons die punt en  “streef” na die verkeerde doelwit, naamlik selfverheerlikking, en erkenning. Jy wil darem ook gekên word, of hoe?

Nou wat is dan volmaak? En hoe kan ons dan iets van hierdie volmaaktheid deel van ons maak, of ons kinders of man of vrou maak? Die antwoord kom uit die gedeelte wat ons sopas gelees het, naamlik: “Die woord van die Here is volmaak”. En nog verder as dit: “...dit gee lewe”.

So eenvoudig kom God se Woord nou na jou toe. Sy woord is volmaak natuurlik! Want sy woord kom tog uit hom uit, dus...  moet dit volmaak wees. Dit is betroubaar, dit gee wysheid aan jou wat nog onervare is, dit gee vir ons die regte koers aan, dit bring blydskap, dit gee insig, dit is goed, en staan altyd vas, dit is reg en regverdig, dit is kosbaar.... Elke liewe eienskap is perfek. En hier is die groot geheim, elkeen van die eienskappe van die Woord van God, is juis die tipe eienskappe wat ons graag self wil wees, wat ons vir ons kinders wil hê! Nie waar nie?

Dus as jy al hierdie perfekte eienskappe, hierdie volmaaktheid wil hê, as jy elkeen van hierdie eienskappe aan jou kinders wil toedig, moet jy sorg dat jy ook vanuit God (want Sy woord wat volmaak is, kom mos uit Hom uit) moet leef, vanuit God moet wees!

Maar so baie keer voldoen ons nie eers naastenby aan ons lewensroeping nie. So baie keer verloor ons fokus, en dan forseer ons nog ons eie verwronge aspirasies af op ons kinders en ons geliefdes.

In Matteus 20 lees ons van 2 dissipels se moeder wat vir Jesus vra om haar seuns ‘n ereplek langs Hom in Sy koninkryk te gee. Sy is totaal ingestel op die “sukses” en beloning van haar kinders. Om haar idees van sukses en beloning dan af te dwing as’t ware selfs op die Here, ontsien sy ook niks en niemand nie. Sy is nie eers bewus van God se idée van sukses of beloning nie, en dit lyk nie eers of dit haar pla nie.

Soos baie ma’s is sy ook nie eers bekommerd of iemand anders in die proses seer kry of te na gekom word nie. Haar seuns was tien teen een nie eers self op soek na so ‘n ere plek nie, maar sy was baie seker oor die plek wat sy gedink het haar kinders verdien.

 Dit is so dat baie ma’s en pa’s tot die uiterstes sal gaan om te sorg dat hul kinders volmaak moet wees, selfs aan die regter en linker kant van God te moet sit!

Baie van ons ma’s en pa’s netsoos die ma van die twee dissipels vergeet dat hulle eintlike plig en roeping met hulle kinders is eintlik om te sorg dat hulle kinders in die hemel moet kom, en dat dit die heel belangrikste beloning  van ons lewens is....

Nou goed; dis duidelik dat ons as ouers se roeping dan moet wees om te verseker dat ons kinders hemel toe gaan, maar die vraag kom weer onmidddelik op: Hoe werk dit dan prakties? Hoe verseker ek my geliefdes se beloning by die Here?

Die eerste stap is om self seker te maak jou eie enigste doelwit in die lewe is om die Here te verheerlik en naby Hom te wees en om vanuit Hom te leef! Jy kan tog nie ‘n situasie hê waar ‘n ongeredde die evangelie en weg tot saligmaking verduidelik moet word aan iemand anders nie.

Maak jou eie saak onmiddelik reg. Ondersoek jouself en gaan op jou kniee en bid dat God jou genadig sal wees en dat hy jou sal gebruik soos wat Hy wil. Besef ook dat jy nooit jou roeping sal kan verwesenlik vanuit jou eie kragte nie. Jy kan baie keer sommer alreeds in jou kop of gedagtes al moed verloor.  Romeine 12:2 sê dit so duidelik: “Julle moenie aan hierdie sondige wêreld gelyk word nie, maar laat God julle verander deur julle denke te vernuwe. Dan sal julle ook kan onderskei wat die wil van God is, wat vir Hom goed en aanneemlik en volmaak is.”

Deur te lank net oor alles na te dink kan jy dalk nog tou opgooi nog voordat jy eers probeer het om te doen wat die Here vir jou gesê het om te doen. Dan raak jy depressief.

Ons moet anders dink, jy sal moet besef dat jyself kan nooit jou eie lewe verander nie, maar as jou gedagtes en denke met God s’n vereenselwig word, sal jy sukses en beloning in jou lewe ervaar. Hoe kan jy jou denke dan verander...? Deur dit elke dag met God se Denke, met Sy Woord te programmer....

Ek sluit af met die laaste gedeelte van Psalm 19: 12:... “wie dit alles onderhou, groot is sy beloning.”

Daniel 7

Dit is nou eenmaal so dat ons almal graag wil weet wat die toekoms gaan inhou. Miskien is dit juis so omdat die toekoms onbekend is en ons weet goed dat ons nie weet wat die dag van more gaan inhou nie. Ongelukkig is dit ook so dat ons dikwels gegewens uit die Bybel gebruik om die toekoms te bepaal en beskryf. Die boek Daniel word soms ook gebruik om sulke toekomsvoorspellings te maak. Die doel van die boek was en is nie om die toekoms te voorspel nie. Die skrywer het oorspronklik ten doel gehad om sy tydgenote te bemoedig en hulle wat onder moeilike omstandighede geleef het, aan te moedig om in geloof te volhard en getrou te bly aan die Here. Dit is dan ook die oogmerk met hierdie hoofstuk.

Die skrywer maak hier  van ‘n besondere manier gebruik. Op beeldryke wyse word ‘n oorsig oor die geskiedenis gegee. Dit word gedoen in die vorm van ‘n visioen. Visioene was destyds een van die bekende wyse waarop kennis oorgedra is. Wat behels hierdie visioen en wat is die betekenis daarvan?

Hierdie visioen val in drie dele uiteen. In die eerste deel sien Daniel vier diere wat uit die see uitkom. In die tweede deel sien hy ‘n hofsitting en in die derde ‘n persoon wat op die wolke kom en tot koning gekroon word.

Daniel sien vier stormagtige winde wat oor die see waai en ‘n geweldige storm veroorsaak. Dan kom daar skielik vier diere uit die see. Die eerste lyk soos ‘n leeu, die tweede soos ‘n beer, die derde soos ‘n luiperd, en die vierde soos ‘n skrikwekkende monster wat nie soos enige ander dier was wat ons ken nie. Hy het alles verslind wat voorkom en wat oorbly, het hy vertrap. Dood en verwoesting het hy gesaai. Hierdie dier het tien horings gehad. Terwyl Daniel kyk, het ‘n elfde horing uitgekom. Die horing het drie ander horings uitgeruk. Dit het oë en ‘n mond gehad en het baie verwaande dinge kwytgeraak.

Nou verskuif die fokus. Daar word reggemaak vir ‘n hofsaak. God neem Sy plek as Regter in. Hy is die Gesagvolle en Heilige wat deur miljoene gedien word. Teenoor die onrustige en verwoestende diere uit die see, staan die Here as die rustige wat volkome in beheer is. Ons lees dan nie van die hofsaak self nie. Niks word gesê oor die aanklagte en die verhoor nie. Daar word sommer dadelik verskuif na die vonnisse. Die heerskappy van die diere word weggeneem en die laaste dier word vernietig.

Weer skuif die fokus. Daniel sien ‘n persoon wat in die wolke aankom na God toe. Hierdie persoon ontvang dan die heerskappy en koningskap. Sy koningskap sal nie ophou nie en sal universeel wees. Hierdie PERSOON staan teenoor die diere. Hulle kom uit die see, die plek van die doderyk en chaos. Hy kom van die hemel, die woonplek van God. Die diere saai verwoesting, bring ongeluk en dood en hulle triomftyd word beëindig deur geweld. Hy kom om ‘n ewige en universele ryk daar te stel.

Daniel word bang en is ontsteld oor die visioen. Wat kan dit tog beteken? Hy wat vir die konings hulle drome uitgelê het, kan nie hierdie visioen uitlê nie. Die uitleg word deur ‘n engel gedoen. In daardie tyd  was die opvatting algemeen dat engele gesante van God is wat na die aarde kom en die wil van God aan die mense bekend kom maak. Dit gebeur ook hier. Hy gee eers ‘n oorsig oor die visioen. Die vier diere  verteenwoordig vier wêreldryke en die persoon die heiliges van die Allerhoogste wat sal triomfeer.

Die vier diere verteenwoordig die groot wêreldryke van destyds. Die eerste, die leeu verteenwoordig die Babiloniese Ryk. Die beer die Ryk van die Mediërs, die luiperd die Persiese Ryk en die monster die Hellinistiese of Grieks-Masedoniese Ryk. Die eerste drie word byna net in die verbygaan genoem en die klem val op die laaste tydperk. Dit kan begryp word omdat dit die tyd is waarin die skrywer geleef het. Die eie tyd is die tyd van belang.

Die vierde Ryk begin met Aleksander die Grote wat binne ‘n ommesientjie die hele destydse bekende wêreld onder sy mag gekry het. Hy is opgevolg deur tien konings en daarna het daar ‘n elfde na vore gekom wat anders was as al die voriges. Die konings was waarskynlik: Aleksander die Grote, Seleukos l, Antiogos ll, Seleukos ll, Seleukos lll, Antiogos lll, Seleukos lV, Demtrios en Antiogos lV Epifanes. Hier val die klem weer die eie tyd en dan veral op die regering van Antiogus Epifanes. Hierdie koning word al hoe magtiger en arroganter. Hy laster teen die Allerhoogste. Dit verwys onder andere na die feit dat Antiogus ‘n beeld van Zeus in die tempel in Jersualem opgerig het. Hy het ook die heiliges van die Allehoogste vervolg. Dit is welbekend dat Antiogus aanvanklik probeer het om die gelowiges op verskillende maniere oor te haal om die Griekse godsdiens en kultuur aan te hang. Toe hy nie daarin kon slag nie, het hy hulle gedwing om offers aan die Griekse gode te bring. Hy het die wat nie gehoor wou gee nie, vervolg en selfs om die lewe gebring. Dit klink nie na ‘n boodskap van troos en hoop nie.

Die engel sê egter dat die heerskappy van Antiogus beperk is. Hy sal net vir die vasgestelde tyd daar wees. Dan sal die hof sit en sy koningskap sal weggeneem word en hy self sal sterf. Die heerskappy en mag en grootheid van al die koninkryke op aarde sal gegee word aan die heilige volk van die Allerhoogste.

Die hoofstuk is in die eerste plek geskryf vir die gelowiges wat in die tyd van Atiogus Epifanes geleef het. Hulle het baie gely vanweë hulle geloof. Hulle is gedwing om ander gode te dien. Hulle is verbied om die Here alleen te aanbid. Hulle is vervolg en selfs om die lewe gebring as hulle aan die Here getrou gebly het. Na hulle kom die boodskap: al lyk alles donker, is God nogsteeds in beheer. Die wêreldryke en hulle konings is in God se hande.

Dit is die boodskap ook vir ons. God is in beheer. Ook in ons tyd lyk dinge maar ook partykeer baie donker. Dis asof daar uit die chaos van ons tyd allerhande diere en monsters ook na vore kom. Die lewe word soms so moeilik gemaak. Wat kan ons tog doen? Leef ons nie ook in ‘n tyd dat daar gesê word dat alle godsdienste gelyk is nie? Leef ons dan nie ook in ‘n tyd waarin daar geëis word dat mense begrip moet hê vir ander godsdienste nie. Word Christelike godsdiens onderrig nie uit ons skole geweer en verban nie?

Mens kan dit ook toepas op individue en hulle persoonlike omstandighede. Mens kry swaar en wonder hoe lank die onderdrukking sal voortduur. Dis vir almal wat ly dat hierdie boodskap kom: God is steeds in beheer...

Jeremia 32:1-15

In Jeremia 32:1-15 tref ons die verhaal van ‘n grondtransaksie wat Jeremia aangegaan het met sy familie wat in die omstreke van die dorp Anatot gevestig was. Die verhaal lui dat die profeet Jeremia hom in die stadium van sy lewe in aanhouding bevind het in Jerusalem.

In Jeremia 37 en 38 word vertel dat die profeet gearresteer is weens verdenking van hoogverraad omdat hy kwansuis sou na die Babiloniers sou wou oorloop. Hiervoor is hy deur ‘n amptenaar van koning Sedekia gevangene geneem en in die staatssekretaris Jonatan se huis, wat intussen in ‘n tronk omskep is, opgesluit.

Na ‘n gesprek tussen Sedekia en Jeremia is die profeet begenadig en kon hy voortaan in die binneplaas van die paleiswag onder toesig bly. Jeremia het hier kontak met die volk gehad en het voortgegaan om te sê dat die stad in die hande van die Galdeers(Bailoniers) sou val.

Weer het die amptenare ingegryp en Jeremia beskuldig dat hy die volk moedeloos maak. Op hulle aandrang en met toestemming van die koning is die profeet toe in ‘n modderput laat afsak. ‘n Sekere Ebed-Melek het egter die profeet se saak by die koning bepleit en hy is weer toegelaat om in die binneplaas van die paleiswag te bly. Dit is hier waar ons hom nou aantref in die verhaal van die grondtransaksie.

Jeremia het ‘n boodskap van die Here ontvang waarin hy meegedeel is dat sy oom Sallum se seun na hom tou sou kom met ‘n aaanbod om familiegrond te bekom deur sy lossingsreg uit te oefen om die grond te koop.

Lossingsregwaarvan ons ook lees in Levitikus 25:25-31, en Rut4:1-4 het behels dat sou ‘n familielid om finansiële of een of ander rede nie meer sy grond kan behou nie, die naaste lid van die familie sy reg om lossing kon uitoefen deur die grond te koop om dit sodoende in besit van die breër familie te bly behou. Sou die naaste lid van die familie egter nie sy verpligting kan of wil nakom nie, sou die reg op lossing oorgaan op die naasvolgende familielid.

 Hierdie hele gebruik moet gesien word teen die agtergrond van die belangrike tradisie dat die land wat die volk van Israel besit het, ‘n gawe was wat die Here aan hulle gegee het toe hy hulle die beloofde land laat beërwe het.

Toe die broerskind genaamd Genamel dan by die paleis aankom met die aanbod van die grond, het Jeremia geweet dat die woord wat hy ontvang het, van die Here af gekom het. En nou word ons vertel dat die profeet besluit het om die transaksie te sluit met sy neef deur die grond te koop. Hy het twee honderd gram silwer afgeweeg, ‘n kontrak opgestel met ‘n seël daarop en hy het getuies laat teken om die transaksie  wettig te maak.

Daarna het hy die getekende koopkontrak met ‘n seël daarop sowel as ‘n afskrif daarvan sonder ‘n seël, voor die oë van die getuies in die binneplaas, aan Baruk gegee. Sy opdrag aan hom was dat hy die tersprake dokumente moes plaas in ‘n kleipot waar hulle lank onbederf kon bly. Hy sluit die verhaal met die woorde: “Daar sal weer huise en grond en wingerde in hierdie land gekoop word” (Jer. 32:15).

Die hoofkarakter van die verhaal is die profeet Jeremia wat in die betrokke verhaal die persoon is wat die daad van grondkoop uitvoer. Van hom weet ons uit die lees van die boek redelik baie, maar die belangrikste is die feit dat hy deur die Here geroep was om ‘n mondstuk vir die volk te wees. Daarom word in die verhaal ook beklemtoon dat hy woorde van die Here sou ontvang het. Dit is juis vanweë die feit dat hy oordeel oor die regering uitgespreek het, dat hy hom in aanhouding bevind het. Hy het naamlik aan Sedekia gesê dat hy nie aan die hande van die vyand van die volk sou ontsnap nie, maar dat hy saam met ander volksgenote in ballingskap weggevoer sou word. Boonop sou die Babiloniërs die stad inneem en verwoes. Hierdie skerp woorde was die rede vir die profeet se ongewildheid in sy landstreek. In ons verhaal lê die klem egter nie op sy woorde nie, maar op sy optrede. Hy is die profeet wat ook doen wat die Here hom sê om te doen.

Die verhaal speel af in die paleis in Jerusalem en wel in die binneplaas van die paleiswag. Volgens hoofstuk 32:1-2 was Jerusalem in die stadium onder beleg van die Babiloniërs, rondom die jaar 586 voor Christus.

 Hoewel Jeremia hom hier in die paleis in aanhouding bevind het, kon hy redelik vrylik rondbeweeg soos blyk uit die feit dat hy in aanraking gekom het met die Jode (32:12) en met die volk gesels het (38:1).

Dit is tog interessant dat hoewel die stad onder beleg was, dit wil voorkom of die noordelike grens nie in die stadium totaal ontoeganklik was nie. Juis in die tyd het Genamel vanuit Anatot gekom om met Jeremia te kom onderhandel oor sy oom se grond. Hoe Genamel die beleërde stad kon binne kom is nie duidelik nie. Maar vir die doeleindes van die verhaal was dit egter belangrik dat laasgenoemde moontlik was.

Wat wil die verhaal komunikeer? Die verteller van die verhaal wil eerstens vir die hoorder en later vir die lesers iets vertel van die profeet Jeremia en tweedens iets oor die volk, die land en hulle toekoms.

Niks in die verhaal moet as toevallig gesien word nie. Nie die plek waar die gebeure afspeel nie, ook nie die keuse van karakters nie. Dit was vir die hoorders en vir die latere tradisies wat te doene sou kry met Jeremia se verkonindiging, belangrik om hom te sien  as die profeet wat van die Here gehoor het, maar ook die een wat gedoen het wat die Here hom bevel het.

 Hy was ‘n man wat in ‘n besonderse verhouding met die Here gestaan het en dus moes sy woorde en dade gesag afdwing. Die geskiedenis sou bewys  dat hy ‘n ware profeet van die Here was. In die lig hiervan moet dan gekyk word na die grondtransaksie wat Jeremia aangegaan het.

Die feit dat die profeet hom in aanhouding bevind in die paleis is belangrik vir die beklemtoning van die persoonlike vryheid wat Jeremia ondervind het, maar ook vir die vreemdheid van sy optrede deur grond te koop in sy besonderse omstandighede.

Die beklemtoning van sy omtandighede asook die uitsigloosheid van die stad en die land se toekoms maak sy optrede iets opmerkliks en buitengewoon. Jeremia verkondig dat die stad verwoes gaan word  en dat wegvoering in ballingskap vir die koning en volk voorlê en hyself is ‘n onvry mens, maar nogtans koop hy grond. Vreemde optrede sou ons sê. Ek kan jou verseker dat die amptenare van die koning dit netso vreemd gevind het en by hulle die vermoede moes laat ontstaan het dat Jeremia met die vyand saamsweer.

By die uitsigloosheid van omstandighede is daar nog ‘n eienaardigheid wat opval en vermelding verdien. Tydens die regeringskap van Sedekia was Jeremia nie meer ‘n jongman nie en volgens die woord wat hy van die Here ontvang het, sou die volk vir sewentig jaar hulle in ballingskap bevind voordat hulle sou terugkeer na hule eie land. Sonder om te probeer spekuleer oor hoe oud die profeet sou wees na die sewentig jaar(in die omgewing van 120jaar), is dit onwaarskynlik dat hy nog sou leef om die terugkeer te sien realiseer.

Die profeet gaan dus ‘n transaksie aan sonder dat hy self enige voordeel daaruit sou kon put. Dit moet vir ons ‘n duidelike aanduiding wees dat die verhaal iets besonders wil kommunikeer, anders is die profeet se optrede totaal sinloos.

Die verteller van die verhaal wil aan die hoorders of lesers kommunikeer dat Jeremia se grondtransaksie iets te sê het oor die toekoms van die volk en die land. Jeremia se optrede simboliseer iets oor die toekoms van Juda.

Ons weet dat simbole daartoe bydra om ons uitsig op sake te verbreed, ons verbeelding te stimuleer en om ons verstaan van sake te verdiep. Jeremia wou deur sy optrede , te midde van sy eie onvryheid, die volk en die koning se wanhoop in die toekoms aantoon dat hy geloof in die Here en daarom in die toekoms het. Hy wou deur koop van die grond, wat na ‘n sinlose transaksie lyk, aan die volk van Juda sê hy glo wat God sê naamlik: “Daar sal weer huis en grond en wingerde in hierdie land gekoop word.”

Jeremia se daad is niks anders as ‘n belegging in die toekoms van sy volk nie. Hy wil sê: “Kyk verder as julle huidige uitsigloosheid en sien die toekoms raak wat die Here vir julle moontlik sal maak.”

Jeremia se simboliese daad wys heen na dit wat verder lê as hulle huidige, en open so ‘n blik op die toekoms. Die verhaal van die grondtransaksie simboliseer  hoop in die toekoms van sy volk en sy land. Die Here, die Almagtige sal die onmoontlike in ‘n moontlikheid verander.

Dit is ‘n besonderse verhaal met ‘n besonderse betekenis: Daar is hoop in die toekoms van God se volk. Hierdie verhaal vertel van die betrokkenheid van die profeet as verteenwoordiger van die Here, by die nood van sy volk. In ‘n tyd van nood verseker hy hulle dat die Here hulle nie aan hulle lot sou oorlaat nie, maar dat daar hoop is in die toekoms.

As ons werklik glo dat die Here Sy hand in ons lewens en geskiedenis het, dan moet ons Hom vertrou wat ook ons toekoms in Sy hand het. Sonder hoop kan geen mens voortbestaan nie. Die verwagting dat iets beters voorlê, motiveer ons om in beweging te kom en te werk in die bereiking daarvan.

Soos wat die profeet deur middel van sy simboliese handeling ‘n konkrete heenwysing vir sy volk wou gee as bewys van sy geloof in die Here van die toekoms, so moet ons ook waarde heg aan die konkrete simbole wat deel uitmaak van ons geloofwêreld. Miskien