Jeremia 32:1-15

In Jeremia 32:1-15 tref ons die verhaal van ‘n grondtransaksie wat Jeremia aangegaan het met sy familie wat in die omstreke van die dorp Anatot gevestig was. Die verhaal lui dat die profeet Jeremia hom in die stadium van sy lewe in aanhouding bevind het in Jerusalem.

In Jeremia 37 en 38 word vertel dat die profeet gearresteer is weens verdenking van hoogverraad omdat hy kwansuis sou na die Babiloniers sou wou oorloop. Hiervoor is hy deur ‘n amptenaar van koning Sedekia gevangene geneem en in die staatssekretaris Jonatan se huis, wat intussen in ‘n tronk omskep is, opgesluit.

Na ‘n gesprek tussen Sedekia en Jeremia is die profeet begenadig en kon hy voortaan in die binneplaas van die paleiswag onder toesig bly. Jeremia het hier kontak met die volk gehad en het voortgegaan om te sê dat die stad in die hande van die Galdeers(Bailoniers) sou val.

Weer het die amptenare ingegryp en Jeremia beskuldig dat hy die volk moedeloos maak. Op hulle aandrang en met toestemming van die koning is die profeet toe in ‘n modderput laat afsak. ‘n Sekere Ebed-Melek het egter die profeet se saak by die koning bepleit en hy is weer toegelaat om in die binneplaas van die paleiswag te bly. Dit is hier waar ons hom nou aantref in die verhaal van die grondtransaksie.

Jeremia het ‘n boodskap van die Here ontvang waarin hy meegedeel is dat sy oom Sallum se seun na hom tou sou kom met ‘n aaanbod om familiegrond te bekom deur sy lossingsreg uit te oefen om die grond te koop.

Lossingsregwaarvan ons ook lees in Levitikus 25:25-31, en Rut4:1-4 het behels dat sou ‘n familielid om finansiële of een of ander rede nie meer sy grond kan behou nie, die naaste lid van die familie sy reg om lossing kon uitoefen deur die grond te koop om dit sodoende in besit van die breër familie te bly behou. Sou die naaste lid van die familie egter nie sy verpligting kan of wil nakom nie, sou die reg op lossing oorgaan op die naasvolgende familielid.

 Hierdie hele gebruik moet gesien word teen die agtergrond van die belangrike tradisie dat die land wat die volk van Israel besit het, ‘n gawe was wat die Here aan hulle gegee het toe hy hulle die beloofde land laat beërwe het.

Toe die broerskind genaamd Genamel dan by die paleis aankom met die aanbod van die grond, het Jeremia geweet dat die woord wat hy ontvang het, van die Here af gekom het. En nou word ons vertel dat die profeet besluit het om die transaksie te sluit met sy neef deur die grond te koop. Hy het twee honderd gram silwer afgeweeg, ‘n kontrak opgestel met ‘n seël daarop en hy het getuies laat teken om die transaksie  wettig te maak.

Daarna het hy die getekende koopkontrak met ‘n seël daarop sowel as ‘n afskrif daarvan sonder ‘n seël, voor die oë van die getuies in die binneplaas, aan Baruk gegee. Sy opdrag aan hom was dat hy die tersprake dokumente moes plaas in ‘n kleipot waar hulle lank onbederf kon bly. Hy sluit die verhaal met die woorde: “Daar sal weer huise en grond en wingerde in hierdie land gekoop word” (Jer. 32:15).

Die hoofkarakter van die verhaal is die profeet Jeremia wat in die betrokke verhaal die persoon is wat die daad van grondkoop uitvoer. Van hom weet ons uit die lees van die boek redelik baie, maar die belangrikste is die feit dat hy deur die Here geroep was om ‘n mondstuk vir die volk te wees. Daarom word in die verhaal ook beklemtoon dat hy woorde van die Here sou ontvang het. Dit is juis vanweë die feit dat hy oordeel oor die regering uitgespreek het, dat hy hom in aanhouding bevind het. Hy het naamlik aan Sedekia gesê dat hy nie aan die hande van die vyand van die volk sou ontsnap nie, maar dat hy saam met ander volksgenote in ballingskap weggevoer sou word. Boonop sou die Babiloniërs die stad inneem en verwoes. Hierdie skerp woorde was die rede vir die profeet se ongewildheid in sy landstreek. In ons verhaal lê die klem egter nie op sy woorde nie, maar op sy optrede. Hy is die profeet wat ook doen wat die Here hom sê om te doen.

Die verhaal speel af in die paleis in Jerusalem en wel in die binneplaas van die paleiswag. Volgens hoofstuk 32:1-2 was Jerusalem in die stadium onder beleg van die Babiloniërs, rondom die jaar 586 voor Christus.

 Hoewel Jeremia hom hier in die paleis in aanhouding bevind het, kon hy redelik vrylik rondbeweeg soos blyk uit die feit dat hy in aanraking gekom het met die Jode (32:12) en met die volk gesels het (38:1).

Dit is tog interessant dat hoewel die stad onder beleg was, dit wil voorkom of die noordelike grens nie in die stadium totaal ontoeganklik was nie. Juis in die tyd het Genamel vanuit Anatot gekom om met Jeremia te kom onderhandel oor sy oom se grond. Hoe Genamel die beleërde stad kon binne kom is nie duidelik nie. Maar vir die doeleindes van die verhaal was dit egter belangrik dat laasgenoemde moontlik was.

Wat wil die verhaal komunikeer? Die verteller van die verhaal wil eerstens vir die hoorder en later vir die lesers iets vertel van die profeet Jeremia en tweedens iets oor die volk, die land en hulle toekoms.

Niks in die verhaal moet as toevallig gesien word nie. Nie die plek waar die gebeure afspeel nie, ook nie die keuse van karakters nie. Dit was vir die hoorders en vir die latere tradisies wat te doene sou kry met Jeremia se verkonindiging, belangrik om hom te sien  as die profeet wat van die Here gehoor het, maar ook die een wat gedoen het wat die Here hom bevel het.

 Hy was ‘n man wat in ‘n besonderse verhouding met die Here gestaan het en dus moes sy woorde en dade gesag afdwing. Die geskiedenis sou bewys  dat hy ‘n ware profeet van die Here was. In die lig hiervan moet dan gekyk word na die grondtransaksie wat Jeremia aangegaan het.

Die feit dat die profeet hom in aanhouding bevind in die paleis is belangrik vir die beklemtoning van die persoonlike vryheid wat Jeremia ondervind het, maar ook vir die vreemdheid van sy optrede deur grond te koop in sy besonderse omstandighede.

Die beklemtoning van sy omtandighede asook die uitsigloosheid van die stad en die land se toekoms maak sy optrede iets opmerkliks en buitengewoon. Jeremia verkondig dat die stad verwoes gaan word  en dat wegvoering in ballingskap vir die koning en volk voorlê en hyself is ‘n onvry mens, maar nogtans koop hy grond. Vreemde optrede sou ons sê. Ek kan jou verseker dat die amptenare van die koning dit netso vreemd gevind het en by hulle die vermoede moes laat ontstaan het dat Jeremia met die vyand saamsweer.

By die uitsigloosheid van omstandighede is daar nog ‘n eienaardigheid wat opval en vermelding verdien. Tydens die regeringskap van Sedekia was Jeremia nie meer ‘n jongman nie en volgens die woord wat hy van die Here ontvang het, sou die volk vir sewentig jaar hulle in ballingskap bevind voordat hulle sou terugkeer na hule eie land. Sonder om te probeer spekuleer oor hoe oud die profeet sou wees na die sewentig jaar(in die omgewing van 120jaar), is dit onwaarskynlik dat hy nog sou leef om die terugkeer te sien realiseer.

Die profeet gaan dus ‘n transaksie aan sonder dat hy self enige voordeel daaruit sou kon put. Dit moet vir ons ‘n duidelike aanduiding wees dat die verhaal iets besonders wil kommunikeer, anders is die profeet se optrede totaal sinloos.

Die verteller van die verhaal wil aan die hoorders of lesers kommunikeer dat Jeremia se grondtransaksie iets te sê het oor die toekoms van die volk en die land. Jeremia se optrede simboliseer iets oor die toekoms van Juda.

Ons weet dat simbole daartoe bydra om ons uitsig op sake te verbreed, ons verbeelding te stimuleer en om ons verstaan van sake te verdiep. Jeremia wou deur sy optrede , te midde van sy eie onvryheid, die volk en die koning se wanhoop in die toekoms aantoon dat hy geloof in die Here en daarom in die toekoms het. Hy wou deur koop van die grond, wat na ‘n sinlose transaksie lyk, aan die volk van Juda sê hy glo wat God sê naamlik: “Daar sal weer huis en grond en wingerde in hierdie land gekoop word.”

Jeremia se daad is niks anders as ‘n belegging in die toekoms van sy volk nie. Hy wil sê: “Kyk verder as julle huidige uitsigloosheid en sien die toekoms raak wat die Here vir julle moontlik sal maak.”

Jeremia se simboliese daad wys heen na dit wat verder lê as hulle huidige, en open so ‘n blik op die toekoms. Die verhaal van die grondtransaksie simboliseer  hoop in die toekoms van sy volk en sy land. Die Here, die Almagtige sal die onmoontlike in ‘n moontlikheid verander.

Dit is ‘n besonderse verhaal met ‘n besonderse betekenis: Daar is hoop in die toekoms van God se volk. Hierdie verhaal vertel van die betrokkenheid van die profeet as verteenwoordiger van die Here, by die nood van sy volk. In ‘n tyd van nood verseker hy hulle dat die Here hulle nie aan hulle lot sou oorlaat nie, maar dat daar hoop is in die toekoms.

As ons werklik glo dat die Here Sy hand in ons lewens en geskiedenis het, dan moet ons Hom vertrou wat ook ons toekoms in Sy hand het. Sonder hoop kan geen mens voortbestaan nie. Die verwagting dat iets beters voorlê, motiveer ons om in beweging te kom en te werk in die bereiking daarvan.

Soos wat die profeet deur middel van sy simboliese handeling ‘n konkrete heenwysing vir sy volk wou gee as bewys van sy geloof in die Here van die toekoms, so moet ons ook waarde heg aan die konkrete simbole wat deel uitmaak van ons geloofwêreld. Miskien

Filippense 2:1-11

Die brief aan die Filippense is ‘n merkwaardige brief. Dit is ‘n brief van Paulus aan ‘n gemeente met wie hy ‘n besonder goeie en lang verhouding gehad het. Paulus het hierdie gemeente gestig tydens sy tweede sendingreis. Dit was die eerste gemeente in Europa, en hierdie brief is so tien jaar na die stigting van die gemeente geskryf.

 Tussen Paulus en die gemeente was daar nog altyd ‘n hartlike verhouding, en as hy hierdie brief skryf, is Paulus nog in huisarres in Rome. Die gemeente het hom nie vergeet nie en stuur Epafraditos na Rome met ‘n bydrae vir Paulus se onderhoud.

Paulus skryf dan hierdie brief om die gemeente te bedank vir hulle ondersteuning. Hy stuur die brief saam met Epafraditos. Die brief weerspieel die diepe dankbaarheid van Paulus teenoor die gemeente in Filippi. Wat veral merkwaardig is, is dat dit ‘n brief is waarin blydskap baie sterk an vore kom. Nie minder as veertien keer kom die woord blydskap in hierdie kort briefie voor nie.

Soos ‘n goue draad loop die tema van dankbaarheid en blydskap deur die brief, al sit Paulus in huisarres in Rome, kan dit nie sy blydskap demp nie. Sy blydskap word nie deur omstandighede bepaal nie, maar is ‘n innerlikke blydskap op grond van sy lewende verhouding met die lewende Here. Geen omstandigheid kan dit van hom ontneem nie. Hy roep die gemeente dan by herhaling op om bly te wees in die Here.

Paulus roep die gemeente op om eensgesind en nederig te wees en noem 4 redes waarom. Dit is (1) die troos in Christus (2) die aansporing deur die liefde(3)die gemeenskap deur die Gees (4)en die innige meegevoel en meelewing. Op grond hiervan vra Paulus dat die gemeente sy blydskap volkome sal maak deur eensgesindheid. Hy pleit verder dat hulle niks uit selfsug of eersug sal doen nie, maar dat elkeen in nederigheid die ander hoër sal ag as homself. Hiermee raak hy twee kardinale sake aan waaraan Christene uitgeken behoort te word. Dit is twee aspekte waarin Christene anders is as ander.

Nederigheid kom mos nie algemeen voor onder mense nie. Trouens, dit staan gewoonlik maar op die agtergrond. Ons wil almal mos graag belangrik wees. Ons wil mos voor in die tou staan. Ons wil geag word. Ja dit is presies so, en dit self ook so onder Christene, selfs van die begin af, selfs van die dissipels se tye af. Maar dit hoort nie so nie! Inteendeel, in die koninkryk van God word die orde mos omgedraai en is die grootste die een wat die ander dien. Die dienaar is koning en die koning is dienaar!

Paulus onderstreep sy beroep op nederigheid deur ‘n ou kerklied aan te haal. In hierdie lied word oor Jesus en wat Hy gedoen het, gesing. Palus sê dat die gesindheid wat in Christus was, ook in ons moet wees. Wat behels dit?

Jesus was in die gestalte van God. Hy was op gelyke voet met God, een met God, Hy was immers self God. Maar Hy het  nie sy bestaan op Godgelyke wyse beskou as iets waaraan Hy moes vasklem nie. Hy was nie so gesteld op Sy posisie en status dat Hy ten alle koste daaraan wou vashou nie. Dis mos eerder iets wat ons doen, maar Jesus tree anders op.

Hy het Homself verneder deur mens, en boonop nog ‘n dienskneg te word. Dis al self ‘n wonder wat niemand kan verstaan of begryp nie. Hoe kan God mens word? Hoe kan die ewige gebore word as ‘n doodgewone baba? Dit is ‘n misterie waarvoor ons maar net kan stil word...

Dit word nog dieper. As mens het Jesus Homself nog verder verneder deur gehoorsaam  te wees, tot in die dood.... As vervloekte en veragte sou Hy sterf. Bespot deur almal. In die steek gelaat deur Sy vriende. Van God en mens verlate. Die lang en wrede kruisdood sou Hy sterf. Dit was die dieptepunt van Sy vernedering.

God het Hom juis omdat Hy bereid was om Homself so te verneder en so ‘n groot prys te betaal, tot die hoogste eer verhef en Hom die Naam gegee wat bo elke ander naam is. God het Hom verhoog. Hy het Hom die hoogste eer gegee wat God kan gee. Nou is niks en niemand belangriker as Hy nie. Niemand het meer mag as Hy nie. Niemand is so verhewe as Hy nie.

So sing die vroeë gemeente met vreugde. So kan ons vandag sing. Jesus het die hoogste prys betaal toe Hy Homself tot in die diepste moontlike plek verneder het in volkome  gehoorsaamheid aan God die Vader en gedring deur Sy onbegryplike groot liefde vir die mense. Hy het nie net die hoogste prys betaal nie. God het Hom uit die dood uit opgewek! Hy het opgestaan. Hy leef! Hy het oorwin oor graf en dood en hel. God het Hom verhef bo dit alles. Nou sal amal voor Hom buig en bely dat  Jesus Christus die Here is.

Nou moet ons vergeet, dat Paulus hier ook die gelowiges oproep om dieselfde gesindheid as Jesus te openbaar; om soos Jesus te leef. Dit sal ons niks baat as ons vandag net maar in verwondering kyk na die vernedering en verhoging van Jesus nie. Hierdie gesindheid wat in Christus was, moet ook in julle wees. Dit is die oproep en opdrag.

Die pad wat Jesus geloop het, moet ons ook loop. Soos Hy moet ons ook bereid wees om alles prys te gee om ander te dien. Dit geld vir elke gelowige en op alle lewensterreine. In die huis moet ons onsself prysgee en dien. By ons werk, tussen ons vriende...noem maar op. Die vraag is of hierdie gesindheid wat in Christus was, ook in ons waargeneem kan word.

Hoe gaan dit in ons gesinne en ons families? Is ons juis daar bereid om die minste te wees, om die ander te dien? Ons wil ons maar nogsteeds net die belangrikste wees? Ag on sander hoër as onsself? Of word ons optrede eerder gekenmerk deur selfsug of eersug?

 Dink ons net aan ons eie belange, of dra ons die belange van ander op die hart? Is ons een in liefde, een van hart, een in strewe? Ons behoort elke dag ons eie lewe en die van ons gesin en familie aan hierdie  duidelike norme te toets en te vra of die gesindheid van Jesus ook in ons is.

Dit is slegs as ons die gesindheid van Jesus reflekteer en leef soos Hy geleef het, dat God ons sal verhoog en ons deel sal kan hê aan die ewige fees by Hom. Dan sal ons oorwinning na vernedering smaak...

Johannes 11:45-57

Hierdie deel is seker een van die skokkendste dele in die Evangelie van Johannes. Die tragiese lê daarin dat dit van die negatiefste kenmerke van die kerk deur die eeue oopvlek. Dit ruk ‘n mens as ons onsself en ons kerk hierin raaklees. Lees ons hierdie gedeelte, dan besef ons, dit kon netsowel ons gewees het. Daar is nie eintlik ‘n wesenlike verskil tussen ons en die kerk in die tyd van Jesus nie.

Die gedeelte begin baie positief. Baie van die Jode wat na Maria gekom het en gesien het wat Jesus gedoen het, het tot geloof in Jesus gekom. Maar dan lees ons dat nie almal tot geloof gekom het nie. Party het dadelik na die lede van die Joodse Raad gegaan en vertel wat gebeur het. Hieruit kan ons twee dinge aflei: Dit blyk datg die Joodse Raad nie daar was nie. Die kerkleiers skitter in hulle afwesigheid. Die kerk is nie teenwoordig waar mense in smart en rou gedompel is nie. Afwesig in ‘n tyd toe Maria en Marta ondersteuning so dringend nodig gehad het. Dis tragies. Hoe dikwels gebeur dit nie vandag nog dat die kerk afwesig is waar mense ly en in smart en rou gedompel is nie. Ons wys so vinnig ons gesig. Ons is soos die lede van die Joodse Raad so besig dat ons nie tyd het om diegene in nood te wees nie.

Die wyse waarop hier ‘n teenstelling gemaak word tussen die wat tot geloof gekom het en die storiedraers, laat blyk dat die storiedraers nie tot geloof gekom het nie. Hulle het ook gehoor en gesien wat gebeur het. Ja, hulle het gesien dat ‘n man wat dood en begrawe was, uit die dood opgestaan het en uit die graf gekom het, maar dit het nie tot ‘n lewensverandering gelei nie. Hulle draf om stories aan te dra. Is dit nie wat nogsteeds gebeur nie? Mense kan nie wag om stories aan te dra nie...en dan is dit nie altyd eers die waarheid nie.

Wat dit nog meer tragies maak, is hoe die kerkleiers op die stories reageer. Die Joodse raad het ‘n spesiale sitting van die Raad belê. Dadelik. Net op grond van wat vir hulle vertel is.

 Wat word tydens hierdie spesiale vergadering bespreek? Hierdie man doen baie wondertekens...dis die kern van die bespreking. Wat het hierdie wondertekens behels? Ons het al gelees van die water wat in wyn geword het, van die genesing van siekes en blindes, van die voeding van mense, van die feit dat Jesus op die water geloop het, van ‘n dooie wat lewend geword het. Maar wat eintlik skokkend was , is die verloop van die bespreking...as hierdie man so aangaan, sal al die mense in Hom begin glo...so dit gaan nie soseer oor die wondertekens nie, maar oor Sy aanhang. Hulle(die Joodse Raad), raak bang dat hulle hul magsposisie in die samelewing gaan verloor. Jesus is besig om hulle te beroof van hulle magsposisie! Dis waaroor hulle bekommerd is.

Die Joodse Raad was eintlik dus net bekommerd oor hulle eie posisie. Hulle was al lankal gevestig, en het diep gewortelde belange in die hele samelewing, en nou is hulle invloed besig om te kwyn. Mense is nie meer tevrede om die ou geykte dinge te hoor nie. Die Joodse geloof het verstar, en vervlak tot ‘n godsdiens met ‘n klomp uiterlike gebruike. Tradisies was baie belangriker as enigiets anders, daar was nie meer ‘n gevoel van empatie of warmte teenoor mekaar nie...

En nou kom Jesus. Hy gee om vir mense. Hy reik uit en help diegene in nood. Meer nog, Hy doen wondertekens as Hy die mense te hulp kom, Hy leer die mense op ‘n nuwe manier, en gebruik nie meer die ou geykte uitdrukkings nie. Hy praat in ‘n taal wat hulle verstaan. Hy lê die Bybel op ‘n besonderse wyse uit, nie soos die Joodse Raad nie. Hy kom uit by die kern van die boodskap en verwoord dit in ‘n aktuele vorm. Nuut kom die ou, ou boodskap!

Dit kan die kerkleiding nie hanteer nie! Helaas is dit ‘n tragiese waarheid wat sedertdien nog nie veel verander het nie. Die kerk is dikwels die heel laaste instansie  wat verander, as dit hoegenaamd verander. Die kerk is soms ligjare agter die res van die gemeenskap, want gevestigde belange dra te swaar gewig. Mense wat nie presies sê soos wat die kerk dit al vir eeue sê nie, word uitgeban. Geen wonder dat ons vandag weer sit met ‘n afname in kerklike betrokkenheid nie. Kerke loop leeg, en die aanhang en aansien van kerke verdwyn.

Lees ons wat Johannes hier skryf, word dit net al erger. Die Joodse Raad, besluit dat Jesus uit die weg geruim moet word. Let op, dis nie die duiwel wat so besluit nie, nie die ongelowige wêreld nie, nie die leiers van ander godsdienste nie. Nee, hierdie besluit val op ‘n spesiale vergadering van die Joodse Raad. Die Hoofraad, of Algemene Sinode van die kerk van daardie tyd neem hierdie besluit!

Voordat ons nou terugsit en sê dat ons gelukkig nou nie meer die pad van die Joodse Raad volg nie, moet ons net ‘n bietjie weer na onsself kyk. Is daar tog nie iets van hulle in ons nie? In ons tyd hoor ons net te dikwels oordele op grond van stories. Sien ons te dikwels agter die optrede van party mense iets  van die Joodse raad deurskemer. Nee, ons wil nie vir Jesus doodmaak nie, maar maak ons nie baie keer Sy werk ongedaan nie? Ons hoor wat Hy gedoen het, ons lees wat Hy vra, maar kyk ons wat gebeur rondom ons dan sien ons maar min hiervan.

Ons is nie betrokke by die nood en lyding van mense, selfs van ons eie lidmate. Ons is vyandig teenoor diegene wat op nuwe maniere die ou, ou boodskap van Verlossing in Jesus verwoord. Ons wil dikwels niks weet van eerlike pogings om die Bybel en sy boodskap oor te dra vir die moderne mens nie. Ons spreek nie meer die nood en vrae van die mense aan vandag nie. Ons leef nie die boodskap van Christus uit nie. Dan moet ons mos elkeen erken: Dis nie die Jode wat Hom gekruisig het nie, dis nie die Roemeine wat Hom aan die kruis laat sterf het nie, dis ons....nee dis ek wat Hom gekruisig het. Elke dag word Hy gekruisig. Elke dag soek mense Sy dood. Elke keer as ons ons eie belange voorop stel en Hom nie volg nie, soek ons Hom om Hom dood te maak.

In hierdie gedeelte hou Johannes ‘n spieel vir ons voor waarin ons onsself raaksien. Laat ons nie die Jode en die Joodse Raad veroordeel nie. Kom ons sien onsself raak. Want eers as ons onsself raaksien, kan ons voor Hom neerval en pleit om Sy genade; om

Eksodus 15:22-16:7

Wie van ons het nie bekommernis nie? Wie van ons kan in alle eerlikheid sê: Daar is absoluut niks waaroor ek my nie bekommer nie? Het bekommernis nie ‘n inherente deel van ons lewenswyse geword nie?

Miskien bekommer jy jou oor jou gesondheid, jou huwelikslewe, jou kinders, jou finansiële toestand, jou werk of dalk jou plaas, of besigheid? Miskien oor jou geestelike lewe of die kerk? Miskien oor ons land of ons toekoms?

Bekommernis, het die Spreukerdigter gesê: is die einde van vreugde(Spreuke 14:13), elders sê Spreuke: “Bekommernis in die hart van die mens druk dit neer”(Spreuke 12:25). As ons rondom ons kyk dan sien en ervaar ons so min vreugde en blydskap. Mense loop in die strate, met kommer wat uit die stroewe gesigte en tam houdings blyk. Baie van ons mense is so teeneergedruk, platgedruk deur bekommernis.

Iemand het eenkeer so raak gesê: “Bekommernis bedek nie net die blink van ons vreugde nie; dit roes ons lewe langsamerhand dwarsdeur.Daar is slegs een middel om die blink ongeskonde te bly bewaar, en dit is om dit elke more met geloof en lewensblyheid te vryf.”

Bekommernis kan baie negatiewe gevolge hê. Daar is daagliks honderd en een dinge wat jou heeltemal tereg besorg, maar as jy jou net laat gaan, sal hulle jou gou onderkry en sal jy van die een depressie na die ander beweeg. Sodoende groei daar ‘n atmosfeer van onbehaaglikheid in en rondom jou. Dan stort jy nie alleen jouself in die ongeluk nie, maar ook jou gesinslede, jou familie, jou vriende en almal wat bekommerd is oor jou. Bekommernis is die grootste moordenaar van  die liefde. Dit laat jou voel soos wanneer ‘n drenkeling aan jou vasklou. Jy wil hom graag help, maar jy weet hy gaan jou verwurg in sy paniek.

Bekommernis kan tot depressie aanleiding gee. Dokters en sielkundiges se spreekkamers sit vol mense wat so volhard het in hulle bekommernis dat hulle in een of ander vorm van depressie verval het.

Dui bekommernis nie dalk ook op ‘n gebrek aan geloof en geloofsvertroue nie? Iemand het eenmaal gesê: “Bekommernis is om ‘n las te dra wat God ons nooit opgelê het nie.”

Natuurlik is dit so dat diep gelowiges ook met groot bekommernisse rondloop en dat ons geloof ons nie vrywaar van bekommernis nie. Inteendeel, gelowiges kan ook depressief word. Dink maar net aan Elia wat die woestyn in geloop het, onder ‘n boom loop lê het en gewens het hy kan sterf omdat alles om hom donker geword het en hy het nie meer kans gesien het vir die lewe nie. Die vraag is net: hoe hanteer ons ons bekommernisse?

In Eksodus 15 en 16 lees ons van ‘n depressiewe volk van die Here. Dit gaan hier oor die bekommernis van die Israeliete en hulle hantering van hulle bekommernisse. Kom ons kyk daarna, want dalk gee dit vir ons riglyne, dalk leer ons hoe ons nie ons bekommernisse behoort te hanteer nie.

As die Here hulle verlos en hulle deur die see lei en hulle vyande vernietig, sing hulle van blydskap. Maar die oomblik as hulle swaarkry, as hulle sonder kos of water is, dan verdwyn die vreugde. Dan word die bekommernis oor wat hulle sal eet en drink allesoorheersend. Danbekommer hulle hulle en sê: “Wat moet ons eet en drink?”

Die oomblik as hulle hulle begin bekommer, begin hulle verwyt. Hulle verwyt hulle leiers as hulle sê: “Julle het ons in die woestyn uitgelei om hierdie hele vergdadering van honger te laat sterwe”(Eks. 16:3). Hulle bekommernis lei niet net daartoe dat hulle vertroue in hulle leiers verloor nie, maar dat hulle ook hulle vertroue op die Here verloor. Hulle verwyt die Here. Hulle verwyt Hom omdat Hy hulle uit Egipte verlos het. Hulle bekommernis verdryf hulle geloof in die Here; hulle vertroue in die Here; hulle liefde vir die Here. So breek hulle kommer heeltemal af.

Maar nog meer. Hulle bekommernis lei daartoe dat hulle alleen na die verlede hunker. Hulle verlang terug na die vleispotte van Egipte. Maar was die verlede so wonderlik as wat hulle nou in ‘n toestand van depressie maak? Nee. Hulle idealiseer die verlede. Hulle siening van die verblyf in Egipte is nie waar nie, want toe hulle in Egipte was, het hulle geroep om uit Egipte verlos te word...

Hulle bekommernis lei daartoe dat hulle nie meer wil leef nie. So word hulle tipies depressiewe mense wat net moeg is vir die lewe, wat nie die mooie te midde van moeilike omstandigehede raaksien nie....

Die arme Israeliete! Hoe kon hulle tog so dwaas gewees het? Hoe kon hulle tog so bekommerd, so depressief geword het? Dit dan pas nadat hulle die grootste verlossingsdade van die Here aanskou en beleef het.

Miskien het hulle gedink as die Here ons verlos het, sal alles seepglad verloop. Dan sal daar geen probleme meer wees nie. Toe moes hulle op die harde manier ontdek: die pad van die verloste loop ook deur die dorre woestyn van swaarkry en lyding...

Hier in die woestyn het hulle bekommerd geword. Maar hier kon hulle ook leer wat Petrus later vir die gelowiges wat diep gely het, skryf: Werp al julle bekommernis op Hom wat sorg vir julle. Dit was nie nodig dat hulle bekommerd en selfs depressief geraak het nie. Die Here het voorsien. By Mara het Hy die bitter water soet gemaak. Hy het hulle gelei na Elim waar twaalf fonteine was. Hy het water uit die rots laat borrel. Die Here het hulle gevoed met manna en kwartels. Hulle bekommernis was vergeefs...want hulle het geleer, dat dit niks baat om jou te bekommer oor julle lewe, oor wat julle sal eet en wat julle sal drink nie.(Matt.)

Wees nie bekommerd, of besorgd, of depressief nie. Glo net. Die Here is jou God wat jou verlos het. Jou lewe is in Sy hande, Hy sorg vir jou, Hy dra jou...

Mag ek weer vra: “Is jy bekommerd? Druk die kommer van die lewe jou plat sodat jy mismoedig en pessimisties voel? Sodat jy wil uitroep: “Ek kan nie meer nie?”

Ons leef in ‘n kommervolle wêreld. Is ons deel daarvan? Ons wat onlangs nog gejuig het oor die verlossing van die Here, ons wat gehoop het: nadat die Here ons vrygemaak het, sal hierdie swart kommerwolk verdwyn.

Nou lê alles soos ‘n berg voor ons. Bekommer ons ‘n geliefde wat siek is; oor ons huwelik; oor ons kinders; oor ons werk;oor ons finansies. Dit voel asof ons niks daaraan kan doen nie, ons word depressief. Die bekommernis verdryf alle vreugde en maak ons lam en passief, en dan begin die verwyte teenoor ander, dan begin ons mos die fout by ander soek. Miskien sê ons: dit is die Here se skuld dat alles so gebeur... dan verloor ons perspektief en hunker ons ook na ‘n verlede wat ons geïdealiseer het maar wat eintlik nooit so bestaan het nie. Dan sien ons nie meer kans vir die hede of die toekoms nie.

Miskien sê ons ook... ek wens ek was eerder dood. Ag as die Here my maar net wil kom vat.

Nee, ons mag nie. Ons behoort nooit ons bekommernisse so te hanteer nie. Eintlik het Israel op die wyse glad nie hulle bekommernisse hanteer nie. Verwyte, veridealisering van die verlede en verlies van perspektief, wanhoop en die wens om te sterf, is tog nie positiewe hanteringsmeganismes nie. Dit lei tot niks, behalwe om dinge verder te vertroebel en te verduister...

Die Israeliete moes leer dat God ‘n plan met hulle gehad het. Hy was met hulle op pad van die land van onderdrukking na ‘n eie land waar hulle vry kon wees. Isarel moes leer dat die Here vir hulle sou sorg. Hulle moes nie angstig rondkyk nie, Hy sou hulle beskerm en dra, Hy sou versorg, Hy het water, kwartels en manna voorsien...netso moet ons ook nie angstig rondkyk nie...dieselfde Vader wat vir gister gesorg het, sal vandag en more sorg. Ons moenie ons bekommernis hanteer soos die Israeliete nie....ons moet net op God vertrou en op Hom wag...sonder om ons oor onnodige dinge te bekommer....

Johannes 3

Die inhoud van gesprekke hang af van die partye wat aan die gesprek deelneem. Mens kan nou eenmaal nie met ‘n kind van driejaar dieselfde gesprek voer as met ‘n volwassene nie. Die ontwikkelingsvlak, verwysingsraamwerk en konteks van ‘n gesprek bepaal die vlak van die gesprek.

Johannes 3 is ‘n weergawe van een van die diep gesprekke wat Jesus gehad het. Trouens, in die Evangelie van Johannes vind ons meer diepte gesprekke as in enige van die ander Evangelies. Dit is insigself insiggewend en dui op die geestelike diepte van die skrywer en van die ontvangers en eerste lesers van Johannes se evangelie.

Jesus voer hierdie gesprek met Nikodemus. Hy het een aand laat na Jesus gekom om met Hom te praat. Nikodemus was ‘n Fariseër en lid van die Joodse Raad. Hy was dus ‘n gesiene man  en erkende leier in die gemeenskap. Die Joodse Raad het immers bestaan uit verteenwoordigers van die verskillende godsdiesntige groepe. Die leiers van hierdie groepe, wat die Fariseërs en Saduseërs ingesluit het, het op die Joodse Raad gedien. Die Joodse Raad was die hoogste Raad. Daar kan dus nie twyfel wees dat Nikodemus ‘n man van statuur en aansien was nie.

Nikodemus was ‘n Fariseër. Ons het nogal dikwels ‘n negatiewe persepsie van die Fariseërs, maar ons moet egter onthou dat die Fariseërs eintlik een van die groot “kerke” van destyds was. Daar was toe veral vier “kerke”, naamlik die Fariseërs, die Saduseërs, die Selote en die Esseners. Anders as vandag, was daar destyds baie groter skakeling tussen die kerke en het hulle gesamentlik in die tempel aanbid(alhoewel nie altyd gesamentlik in die sinagoges nie) en gesamentlik die feeste gevier. Die Fariseërs was baie toegewyd en gesteld op die suiwerheid van die leer en op die nakoming van die Wet, soos baie gelowiges vandag nog.

Nikodemus kom een nag na Jesus toe. Dit word nie gesê dat dit in die geheim was nie. Mens kan eerder daaraan dink dat dit eintlik die beste of selfs die enigste tyd vir so ‘n gesprek was. ‘n Gesprek wat nie verlaag word deur die teenwoordigheid van baie mense nie, dis nie ‘n twisgesprek nie, nie ‘n stryery nie, net ‘n eerlike diep gesprek. Daarvoor is die stilte van die nag die beste tyd. Die feit dat Jesus hierdie diep gesprek met Nikodemus voer, dui op Jesus se waardering van sy geestelike vlak.

Nikodemus begin die gesprek met ‘n belydenis oor Jesus: “Ons weet dat U ‘n leermeester is wat van God af gekom het, want niemand kan hierdie wondertekens doen wat U doen as God nie by hom is nie”. Hy het dus al na Jesus geluister, hy het Jesus al sien optree. Nie van hoorsê nie, maar op grond van eie waarneming weet hy dit. Hieruit blyk sy respek vir Jesus.

 Jesus se antwoord gaan nie oor homself nie. Hy vertel vir Nikodemus dat niemand die koninkryk van God kan ingaan tensy hy nuut gebore word nie.

Nikodemus is nie passief nie...hy praat met Jesus. Hy vra vrae en kom met argument, hy vra om verduidelikings...hier is aktiewe dialoog aan die gang. Nikodemus is bereid om te sê dat hy nie verstaan nie en dat dit nie vir hom logies klink nie. Hoe kan ‘n volwassene nuut gebore word?

Nikodemus stel vir elke gelowige ‘n voorbeeld. Maak tyd om met Jesus in gesprek te tree. Ons kan maar met Hom praat, ons mag maar vrae ook vra. Ons kan sê wat ons nie verstaan nie, en ons kan ook sê as dinge nie vir ons sin maak nie. Leer ons dit nie dwarsdeur die Bybel nie? So het Habakuk en Jeremia en Job mos ook met die Here gepraat.

Ons dink te dikwels dat ons net passief moet luister. Dit leer die Bybel ons nie. Maak tyd en praat met Jesus.

Jesus wys daarop dat Hy nie van ‘n nuwe fisiese geboorte praat nie, maar van ‘n geboorte uit die Gees en dit is belangrik om te weet dat Johannes niks meer oor die water gesê het nie. Jesus verwys dan na die wind wat waai waar hy wil. Mens weet nie vanwaar die wind kom en waarheen dit gaan nie. Ons kan maar  net die werklikheid  van die wind aanvaar en dit beleef. So, sê Jesus, gebeur dit met elkeen wat uit die Gees gebore is.

Ons moet goed luister na hierdie deel. Ons wil mos altyd alles verklaar. Ons poog selfs om bekering en wedergeboorte breedvoerig te omskryf. Sommiges wil selfs stappe voorskryf...maar dis nie wat Jesus hier sê nie. Hier beklemtoon Hy die wonder wat maar net beleef en nie verklaar kan word nie. Miskien moet ons meer ruimte vir die verwondering hiervan laat. Aanvaar dit, glo dit...beleef dit.

In die res van die gesprek met Nikodemus verwys Jesus na twee sake, naamlik die Ou Testament en die wêreldbeeld wat in sy tyd algemeen aanvaar is (laasweek se preek).

In daardie tyd het die mense geglo dat daar twee wêrelde is. Die wêreld daar bo(die hemel) en die wêreld hier onder(aarde). Die wêreld daarbo was mos die wêreld van die lewe, en lig sonder gebrek. Die wêreld hieronder ken die dood, duisternis en gebrek. Die twee het in direkte kontras met mekaar gestaan, en daar was volgens hulle geen kontak moontlik tussen die twee wêrelde nie.

Maar nou kom Johannes en laat die klem daarop val dat Jesus van die wêreld daarbo af gekom het en die twee kom verbind. Deur Hom kan die mens nou deel hê aan die lig, die lewe en die koninkryk van God. Dit is wat Jesus in die laaste gedeelte van Sy gesprek met Nikodemus beklemtoon.

Hy kom van die hemel af. Hy het na die aarde toe gekom om die gaping tussen hemel en aarde te oorbrug. Hy het gekom om God en mens met mekaar te versoen. Hy het gekom om die mens te red. In die opsig verwys hy na die slag wat Moses in die woestyn verhoog het. Toe die slange dood gesaai het, is diegene wat opgekyk het na die slag, gered. Die slang is in die ou tyd gesien as die simbool en die konkretisering van demonise magte wat dood bring. Jesus trek die lyn dan deur en verwys na Sy komende dood. Hy sal verhoog word aan die kruis...nie verhoging in die sin van ‘n hoë posisie nie, inteendeel, dit sal die dieptepunt van Sy lyding wees. Hierdeur bereik die twee uiterstes mekaar. In die verhoging wat die dieptepunt is, breek die lig deur die duisternis.

Deur Sy dood oorwin die lewe. Alles word omgedraai. Nou heers die dood nie meer nie. Daar is redding. Dit beteken die volle en volledige omkeer van alles. Soos Paulus later kon bely: alles word nuut. Die ou dinge het verbygegaan. Die hemel het aangebreek hier op aarde. Die koninkryk van God vind gestalte in jou en my, hier en nou.

Johannes 3 word dikwels die kern van die Bybel genoem. Dit was nie net ‘n diep gesprek tussen Jesus en Nikodemus nie. Dis Sy gesprek met jou vanoggend. Hierna kan ons met blydskap luister. Ons kan elke word hier op onsself toepas en vir onsself toeëin. Tr

Johannes 6:41-7:9

Johannes vetel nogal dikwels in sy Evangelie dat mense Jesus nie verstaan het nie. Omdat mense Hom nie verstaan het nie, was daar telkens verskillende reaksies op Sy woorde en dade. Daar was meer verdeeldheid oor Jesus se optrede as wat daar eenstemmigheid was. Dis helaas nogsteeds so.

Waarom het die mense wat na Jesus geluister het, nie altyd goed verstaan wat Hy gesê het nie? Ons kan verskillende antwoorde gee. Wat Jesus gesê het, was nie in lyn met hulle tadisies nie. Dit het nie altyd ooreen gestem met hulle opvattings oor dinge nie. Hulle het op ‘n ou geykte manier gedink, en Jesus praat op ‘n nuwe manier. Hy ruk hulle en hulle moet nut dink oor dinge. Daarby praat Hy, soos blyk uit die Evangelie van Johannes, nie altyd op maklike manier nie. Mens moet mooi luister en goed nadink oor wat Hy gesê het as jy iets daarvan wil verstaan en begryp.

Dit was nie net destyds so nie. Ons verstaan ook nie aldag mooi nie. Ons is maar netso geneig om op bepaalde tradisionele maniere te dink. Ons begryp ook nie aldag nie omdat ons alles wil verklaar in ooreenstemming met wat ons dink en ken. Ons wil selde nuut en ernsitg dink oor Jesus en wat hy dan gesê het.

In hierdie vorige deel het Jesus vir die skare wat deur Hom gevoed is, gesê dat Hy die brood van die lewe is. Hy is die brood wat God gee en wat uit die hemel kom en aan die wêreld die lewe gee. Dit sluit aan by die algemene wêeldbeeld van destyds.

Die mense het toe gedink daar is eintlik twee wêrelde : die wêreld daar bo, of liewer die hemel, en die wêreld hier onder of die aarde. In die hemel is alles volmaak, dis dan die woonplek van die gode. Daar is lig en algehele afwesigheid van enige gebrek. Die teenoorgestelde is waar van die aarde of die wêreld hier onder. Vir hulle was die hemel en die aarde geskei en was daar geen moontlikheid dat die mens van die wêreld na die hemel toe kon gaan nie. Hulle het hoogstens gedink dat as mens sterf, jou siel bevry word soos ‘n voël uit ‘n kou en slegs dan sal jy iets van die die hemel dalk kon smaak.

Nou sluit Johannes by hierdie beeld aan. Maar hy beklemtoon dat Jesus van die hemel gekom het. Trouens dit doen Hy meer as enige van die ander Evangeliste. Jesus bring so die hemel aarde toe. En Hy open die weg na die hemel. Nou kan die mens wat in Hom glo, deur Hom die ewige lewe hê. Kan die gelowige reeds hier op aarde iets van die hemelse heerlikheid smaak en sal die gelowige na die dood die volheid daarvan beleef. Dit is wat Jesus onderstreep as Hy sê dat Hy die brood van die lewe is.

Die Jode verstaan dit nie. Hulle kan dit nie begryp dat Hy die brood is wat van die hemel af kom nie. Hulle ken dan Sy ouers, hulle ken Sy familie...Nee, Sy koms van die hemel is nie te rym met hulle kennis nie. Rasioneel kan hulle dit nie verklaar nie. Dit pas nie in by hulle kennis en verwysingsraamwerk nie.

In die daaropvolgende gesprek poog Jesus om dit duideliker te maak. Hy noem ‘n paar dinge. Eerstens sê Hy dat niemand na Hom toe kom as die Vader wat Hom gestuur het, die person nie na Hom toe trek nie. Die mens kan nie uit sy eie na Jesus toe kom nie, soos die die mens nie uit sy eie na God toe kan gaan nie. God is mos in die hemel en niemand kan van die aarde by die hemel uit kom nie. Om by Jesus en God uit te kom, is nie die prestasie van die mens nie, maar ‘n genadedaad van God. God trek ons na Hom toe .

“n Bietjie later sê Hy dat die wat na die Vader luister en van Hom geleer het, na Jesus kom. God trek dus nie sommer nie. Hy trek diegene wat luister en leer.

Tweedens sê Jesus dat Hy die gelowiges op die laaste dag sal laat opstaan uit die dood. Wie, in Hom glo, het die ewige lewe. Let op, sal nie eendag die ewige lewe hê nie, maar het nou al die ewige lewe. Is dus nie meer van die aarde aards en sterflik nie, maar lewe. Al sou hy dan sterf, dan sal hy nog opstaan op die laaste dag.

Derdens sê Jesus dat niemand die Vader gesien het behalwe Hy nie. Later sou Hy hierop uitbrei en daarop wys dat wie Hom gesien het, die Vader gesien het. Nie net is kontak met die hemel moontlik nie. Nie alleen kan die mens nou reeds die ewige lewe hê nie, maar die mens kan nou kontak met God hê. So ‘n persoonlike kontak met Hom hê en in so ‘n persoonlike verhouding met Hom staan dat gelowiges as’t ware God sien. Maar dit is alles net moontlik deur Jesus.

Jesus sê dat mense net deel kan hê aan die ewige lewe as jy Sy liggaam eet. Dit het die Jode glad nie verstaan nie. Bepleit Hy dan nou kannibalisme? Hoe kan mens tog Jesus eet? Dis mos nie logies of aanvaarbaar nie? Nee wat, dit kan ons nie aanvaar of glo nie. Die Jode verstaan nie, en hulle verwerp Sy uitsprake.

Jesus herhaal wat Hy gesê het. Laat dit goed gehoor word en insink. Wie nie die liggaam van die Seun van die mens eet en Sy bloed drink nie, het nie die lewe nie. Wie My liggaam eet en My bloed drink, het die ewige lewe.

Nou is dit nie net die Jode wat nie verstaan nie...baie van die dissipels van Jesus sê: Wat Hy nou sê is darem te erg. Dit klink bietjie te kras. Dit kan tog nie! Wie kan dit nou doen?

Jesus hoor dat hulle mor en sê dan dat dit vir die mens onmoontlik is om te glo. Maar dit is alleen deur die Gees dat die mens kan glo. Dit is immers dat as God die mens na Hom toe trek dat die mens kan glo en verstaan. Nog verstaan of aanvaar baie dit nie. Trouens, hulle is so geskok dat hulle omdraai en huis toe gaan en nie meer saam met Jesus wil gaan nie. Baie draai die rug op Jesus. Nou sê Hy darem dinge wat te erg is. Nou verstaan ons nie meer nie. Wat Hy nou sê pas nie in by hulle denke nie.

Dit het nie net toe gebeur nie. Dit gebeur vandag nogsteeds. Baie draai die rug op Jesus omdat die eise wat Hy stel nie inpas by ons denke en opvattings nie. Die ergste is dat baie nog op die oog af saamgaan; in die kerk is, maar lankal nie meer regtig by Hom is nie.

Daar was egter ook ‘n ander reaksie. Sommige van die dissipels bely hulle geloof. By monde van Petrus bely hulle: U het die woorde wat lewe gee. En ons glo vas dat U die Heilige van God is. Al verstaan hulle nie alles nie. Hulle kan net glo. Vas glo dat Jesus die Heilige van God is. Is dit nie nodig dat ons ook soms maar net moet bely nie? Ons verstaan nie alles nie, maar glo vas dat Jesus die Heilige van God is. Dis eintlik al wat Hy vra. Aanvaarding, gehoorsaamheid en die navolging van Sy voorbeeld.

Daar was nog reaksie op Jesus se woorde. Die reaksie van Sy broers. Hulle wil hê dat Jesus na Judea toe moet gaan. Al het hulle geweet dat die Jode Hom wou doodmaak. Uit hulle reaksie blyk dit dat hulle eintlik kwade bedoelings gehad het. So asof hulle moeg is vir Hom. So sarkasties. Hy wil mos bekend en beroemd wees. Dan moet Hy Hom mos openlik aan die wêreld bekend maak. Hoor ons die spot; die vermaaklike toon? Hierdie reaksie is ook een van verwerping. Johannes skryf: Selfs Sy broers het nie in Hom geglo nie.

Nou is dit maklik om vinnig te oordeel. Dit pas egter nie. Ons moet onsself raaksien in hierdie mense en groepe. Reageer ons soos die Jode of soos die wat weggedraai het of soos die broers op Jesus? Of hou ons aan Hom vas soos die ander dissipels? Miskien het ons dit verkeerd gestel. Ons sal mos almal gou-gou sê dat ons saam met Petrus  bely dat Jesus die Heilige van God is en die woorde van die lewe het. Teoreties miskien... Maar wat gebeur in ons lewens? Daar reageer ons almal maar soms soos die Jode en die wat omgedraai en weggeloop of soos die broers wat spot....

Johannes 19:28-42

In die evangelie van Johannes staan die sterwe van Jesus sentraal. Dit is die fokus waarom alles draai. Dit is die spil waarom alles draai. Elke gebeurtenis in die lewe van Jesus wat hier belig word, het verband op die sterwe van Jesus. Die skadu van die kruis val oor elke episode in sy lewe.

Die kruisdood van Jesus is sentraal in die lewe van elke Christen. As Hy nie gesterf het nie, sou ons elkeen se verlossing nie moontlik gewees het nie, sou ons nie met God versoen kon wees nie. Sou ons in die duisternis leef en nie Christene, kinders van God gewees het nie.

Nou is dit so dat Jesus nie alleen gesterf het nie, maar dat hy ook opgestaan het uit die dood. Ons dink eintlik nie aan Sy dood alleen nie, maar altyd aan Sy dood in samehang met Sy opstanding. Dit kan meebring dat ons dink dat Sy dood nie so verskriklik was nie. Kom ons probeer ‘n oomblik net op Sy dood fokus en om Sy opstanding bietjie op die agtergrond te skuif.

Jesus het regtig gesterf. Hy was heeltemal dood gewees. Dit was nie ‘n tipe skyndood nie, maar Hy was dood soos enige mens wat gesterf het. Ons lees hier dat Jesus uitroep: Dit is volbring. Toe het Hy Sy kop vooroor laat sak en die laaste asem uitgeblaas. Hy sterf. Hy is dood.

Dat hy dood is, word bevestig deur die soldate wat dit sien. Maar hulle maak doodseker dat Hy dood is deur ‘n spies in Sy sy te steek. Daar kom dadelik bloed en water uit. Dit is ‘n bewys dat Hy regtig dood is. Die feit dat Hy dood is, word ook bevestig deur die ander ooggetuies wat dit alles gesien het. Een van die ooggetuies is die skrywer van die Evangelie. Hy het dit self gesien. Dis nie ‘n oorlewering  waarvan hy maar net gehoor het nie. Hy het gesien hoe Jesus sterf en dat Jesus regtig dood is.

Die feit dat Jesus regtig dood was, kom verder duidelik na vore as Josef van Arimatea Jesus begrawe. Hierdie Josef was ‘n dissipel van Jesus. Hy was egter bang vir die Jode en was derhalwe in die geheim ‘n dissipel van Jesus. Hy wou nie na vore kom nie, maar in die geheim het Hy nie net Jesus bewonder nie, maar ook geluister na wat Hy gesê. Hy het in die geheim geglo.

As Jesus sterf, dan kom hy na vore. Hy gaan na Pilatus en kry toestemming om Jesus te begrawe. Opvallend hoe die rolle hier omgedraai word. Die wat Jesus openlik gevolg het, hardloop en kruip nou weg. Hulle is almal afwesig. Maar die een wat in die geheim ‘n dissipel was, tree openlik na vore en begrawe Jesus.

Nou kon almal hom sien en kennis dra van wat hy doen en waar sy lojaliteit lê. Nou is hy nie meer bang vir die Jode nie. Wat dit nog meer treffend maak, is die feit dat dit in daardie tyd eintlik die plig van die oudste seun was om sy pa te begrawe. Met hierdie daad sê Josef dus dan dat hy ‘n seun van Jesus is.

Mens sidder om te dink wat kon gebeur het as Josef van Arimatea nie na vore gekom het nie. Dit wil al daarna lyk dat die dissipels en apostels so bang was dat hulle Jesus net daar sou laat of dat Sy lyk soos die van die ernstige misdadigers wat gekruisig is, buite die stad gegooi sou word waar die wilde diere en aasvoëls die lyke, dan ook Jesus s’n sou verorber.

Die feit dat Josef Jesus van die kruis afhaal en in doeke toedraai en begrawe, is nog’n verdere aanduiding dat Jesus werklik gesterf het. Jesus was dood.

Die werklikheid van die dood van Jesus is egter nie nie die fokus nie. Wat sal dit in elkgeval help om maar net te weet dat Jesus dood was. Wat help dit om dit as feit te konstateer?

Johannes, netsoos die ander Evangelieskrywers, beklemtoon die kruisdood van Jesus. Johannes wys daarop  dat Jesus gely het, nie net fisies nie, maar ook emosioneel en geestelik. Hy sterf as vervloekte en uitgeworpene. Hy is allleen. Niemand ondersteun Hom nie, en Hy sterf nie ‘n maklike dood nie. Die kruisdood is seker een van die wreedste maniere om te sterf, dit vat lank en is vreeslik pynlik. Daarby moet Hy naak voor almal hang. Almal kyk met minagting na die Gekruisigde.

Die gestorwe Jesus bring ons by sekerlik een van die grootste misteries. Hoe kan ons dit verstaan? Johannes begin sy Evangelie met ‘n ou gemeentelied. Hierin sing die gelowiges bly van die Woord wat mens geword het. In Johannes 1 hoor ons van die Woord wat mens geword het. Die Woord wat by God was en wat self ook God was. Dit laat ons woordeloos in verwondering voor die misterie van die geboorte van Jesus. Ons kan dit nie verklaar nie. Hoe is dit moontlik dat God mens kan word? Dat Hy wat ewig is, as nietige en klein baba gebore kan word? Dat Hy wat ewig is, as nietige en klein baba gebore kan word en opgroei en groot word soos enige ander kind? Ons kan die geboorte van Jesus nie verklaar nie. Ons kan alleen maar in verwondering stil word voor die grootste misterie en dit in geloof aanvaar. Ons glo dat die Woord mens geword het.

Die Woord deur Wie alles ontstaan het, het mens geword. Jesus was dan die Ewige. Hy was van ewigheid af daar. Is dit dan nie ook weereens ‘n misterie waarvoor ons net kan stil word nie? Ons kan dit nie begryp nie.

God is die groot misterie. Ons kan Hom nie verklaar nie, Hy is ver bo ons verhewe. Ons kan nie eens ‘n begrip vorm va die grootsheid van die skepping nie, wat nog van die grootsheid van die Skepper? Ons kan nie eens die geskiedenis en gebeure in die natuur verstaan nie, wat nog iets begryp van Hom wat bo alles staan en steeds in beheer is. Voor die misterie van God kan ons net in verwondering stil word.

Dan kom die vraag: Hoe kan Hy, wat van ewigheid daar is...sterf? Hoe kan Hy, wat so groot en onverstaanbaar is, sterf? Dit is tog totaal onmoontlik. God kan mos nie sterf nie. As Jesus dan God is, kan Hy mos nie sterf nie... Ja, dit is waar.

Nou kan ons nie die problematiek ontsnap deur te sê dat Jesus as mens sterf nie. Ons kan nie die mensheid en Godheid wat in Christus verenig was, skei nie. Ons kan mos nie sê: nou tree Jesus as mens op en dan weer as God nie. Dan maak ons van Hom ‘n tipe skisofreniese wese. Nee, Hy was ten volle mens en God tegelyk. Aan die kruis het Sy Godheid nie padgegee en nou sterf die mens Jesus nie...

Kom ons wees eerlik: ons weet nie. Ons kan dit eenvoudig net nie verklaar nie. Dit gaan ons begrip te bowe. Hoe hard ons ook al sou probeer, ons kan dit nie verklaar nie. Ons kan dit maar aanvaar. Ons kan dit glo. Dis al. Ons erken: dis waar, Jesus het werklik gesterf. Hy was regtig dood, en in verwondering dink ons daaraan, en met dankbaarheid glo ons dit.

Ons kan maar net in verwondering stil word voor die Here. Ons begryp dit nie, dis te groot vir ons. Al wat ons kan doen, is om God te dank vir Sy liefde wat so groot is dat Jesus vir ons gesterf het. Dit behoort ons te dring om in liefde tenoor Hom en ander te leef. Om uit ons geheime dissipelskap na vore te  tree om Hom te dien...